30 мар. 2012 г.

Яңылыҡтар

Аграрийҙар йыйылды
Үткән аҙнала Аҡъярҙа Башҡортостан Республикаһы  Ауыл хужалығы министрлығы яҙғы баҫыу эштәренә әҙерлек буйынса кәңәшмә үткәрҙе. Ауыл хужалығы министры урынбаҫары В.Незнанов алып барған кәңәшмәлә сәсеүгә әҙерлек тикшерелде, аграрийҙарға күрһәтеләсәк дәүләт ярҙамы, хужалыҡтарҙы минераль ашламалар, орлоҡ, химик препараттар менән тәьмин итеү тураһында һүҙ барҙы. Беҙҙән кәңәшмәгә район хакимиәте, ауыл хужалығы бүлеге, мәғлүмәт-консультация үҙәге етәкселәре, райондың ауыл хужалығы предприятиелары етәкселәре һәм баш белгестәре барҙы.
 
А. Сәйфуллина,
мәғлүмәт-консультация үҙәгенең баш зоотехнигы.  

 
Сәсеүгә әҙерлек тикшерелде
Ошо көндәрҙә “Таналыҡ” АХК-һы һәм “Баймаҡ” ғилми-производство берекмәһендә яҙғы баҫыу эштәренә әҙерләнеү буйынса район семинар-кәңәшмәһе үткәрелде. Унда атап үтелгән хужалыҡтарҙа техника-агрегаттарҙы ремонтлау, орлоҡ фондын әҙерләү барышы ҡаралды, тәжрибә өйрәнелде. Кәңәшмәнең эшендә район башлығы И.Х. Ситдыҡов, уның урынбаҫары Р.Р. Әбүбәкиров, төрлө хеҙмәттәр, хужалыҡ  етәкселәре һәм баш белгестәре ҡатнашты.  
 
Спорт яңылыҡтары
Был аҙнала “Баһадир” физкультура-һауыҡтырыу комплексында спартакиада иҫәбенә ҡаланың ойошма-предприятиелары араһында футзал  ярыштары уҙа. Йомала иһә билдәле көрәшсе Илшат Ғүмәров иҫтәлегенә милли көрәш буйынса район беренселеге (спартакиада иҫәбенә ауыл биләмәләре араһында), шәмбелә  Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған физик культура хеҙмәткәре Булат Рәхмәтуллин иҫтәлегенә ҡала һәм райондың ойошма-предприятиелары етәкселәре, ауыл биләмәләре башлыҡтары араһында спартакиада үтәсәк.   
 
Һөнәр һайлауға ярҙам
Сәләмәт йәшәү рәүешен пропагандалау һәм сығарылыш класс уҡыусылары араһында профориентация үткәреү маҡсатында йәштәр эштәре буйынса сектор тарафынан Түбә һәм Мерәҫ ауылдарында осрашыуҙар үтте. Өфө яғыулыҡ-энергетика колледжының Баймаҡ филиалы директоры Т.Н. Сәйғәфәрова уҡырға инеү  шарттары һәм учреждение биргән һөнәрҙәр менән таныштырҙы. Студенттар насар ғәҙәттәрҙе иҫкәртеү буйынса программа менән сығыш яһаны, слайдтар күрһәтте һәм йырлы-моңло тамаша ойошторҙо.       
 
А. Ишназаров.
 
Усмановтар – Баймаҡта!
Башҡорт эстрадаһының популяр йырсылары Зилә һәм Хәсән Усмановтар беҙҙең районға концерт менән килә. Улар 2 апрелдә Темәстә, 4 апрелдә Баймаҡ ҡалаһында сығыш яһаясаҡ. Концертта уларҙың ижадташ дуҫтары – йәш йырсы, баянсы Иҙел Нурғәлин, юмор оҫтаһы Марс Сәйетғәлин, бейеүсе Эльвира Ғәниева, Ҡазан ҡалаһынан музыкант Айнур Тәҡиуллин ҡатнаша.
 
Иғтибар: «тура бәйләнеш»
2012 йылда берҙәм дәүләт имтихандарын тапшырыу процедураһында ниндәй үҙгәрештәр булды?
Ниндәй предметтарҙан берҙәм дәүләт имтихандары үткәреләсәк?
Әгәр ҙә уҡыусы тейешле балдарҙы йыймаһа, ул берәй уҡыу йортона инә аламы? Сөнки имтиханды кире бер йылдан һуң ғына тапшырырға мөмкин.
Ҡайҙа уҡырға барырға? Бөгөнгө көндә райондың белем биреү системаһына ниндәй белгестәр талап ителә?
Район халҡының ошо һәм башҡа һорауҙарына  мәғлүмәт-аналитика һәм кадрҙар менән эшләү бүлеге тарафынан үткәрелгән «Тура бәйләнеш»тә муниципаль район хакимиәтенең мәғариф бүлеге начальнигы Ринат Фазыльян улы Ильясов яуап бирә.
Һорауҙарығыҙ менән 31 мартта сәғәт 10-дан 12-гә тиклем 3-14-85 телефонына шылтыратығыҙ.

Төбәкте үҫтереү программаһы

Дәүләт эшҡыуарлыҡҡа ярҙамды көсәйтә
 
Кисә район хакимиәтенең ултырыштар залында Урал аръяғын иҡтисади үҫтереүҙең уртаса сроклы комплекслы программаһы сиктәрендә “Хужалыҡ итеүҙең бәләкәй формаларын үҫтереү һәм ярҙам  күрһәтеү” тигән темаға төбәк семинары ойошторолдо. 

Уның эшендә БР Хөкүмәте Аппараты етәксеһе урынбаҫары М.Б. Фәтхуллин, БР ауыл хужалығы министрының беренсе урынбаҫары А.С. Йыһаншин, БР Фермерҙар ассоциацияһы рәйесе З.И. Сәйетғәлиев, район хакимиәте башлығы И.Х. Ситдыҡов, Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса Дәүләт комитеты, БР Ауыл хужалығын консультациялау үҙәге, Рәсәй ауыл хужалығы, Һаҡлыҡ банкыһы һ.б. ведомстволар етәкселәре һәм вәкилдәре ҡатнашты. Кәңәшмәгә төбәк райондарының һәм Сибай ҡалаһының мәғлүмәт-консультация үҙәге, фермер хужалыҡтары етәкселәре саҡырылды. Семинар менән А.С. Йыһаншин етәкселек итте.

Эшлекле сәфәрҙәр

Урмансылар берләшә
 
27 мартта Башҡортостан Республикаһы урман хужалығы министры Р.Б. Нәбиуллин беҙҙең районда эш сәфәре менән булды.


Муниципаль район хакимиәтенең ултырыштар залында райондың урман хужалығы хеҙмәткәрҙәре, ағас эше менән шөғөлләнеүсе эшҡыуарҙар һ.б. ҡатнашлығында кәңәшмә үтте. Тәүҙә муниципаль район хакимиәте башлығы И.Х. Ситдыҡов кәңәшмәгә йыйылыусыларҙы эш тәртибе һәм ҡараласаҡ мәсьәләләр менән таныштырҙы. 

Беҙҙең интервью

Биш йыл эсендә – 500 ферма!
 
Башҡортостанда биш йыл эсендә 500 һөтсөлөк фермаһы тергеҙеләсәк һәм файҙаланыуға тапшырыласаҡ. Был хаҡтағы Республика программаһы 2012-2016 йылдарға иҫәпләнгән. БР Ауыл хужалығы министрлығында программаны тормошҡа ашырыу мәсьәләһе тикшерелеп кенә ҡалмай, ә республикала яңы проектты башлауға булышлыҡ иткән ғәйәт ҙур саралар атҡарыла. Ошо темаға беҙ БР ауыл хужалығы министрының беренсе урынбаҫары Н.А. Коваленко менән әңгәмәләшәбеҙ.

– Николай Анатольевич, “500 ферма” программаһы идеяһы ҡайҙан килеп сыҡты?
– Был республика маҡсатлы программаһы “2012-2016 йылдарҙа Башҡортостан Республикаһында 500 һөтсөлөк фермаһын комплекслы модернизациялау. Һөт малсылығын үҫтереү һәм һөт етештереүҙе арттырыу” тип атала һәм ул БР Президенты Р.З. Хәмитовтың ҡушыуы буйынса беҙҙең Ауыл хужалығы министрлығы тарафынан эшләнде. 2011 йылдың апрелендә БР Хөкүмәте һәм РФ һөт етештереүселәренең Милли союзы араһында Башҡортостан Республикаһында һөтсөлөк тармағын үҫтереүгә йүнәлтелгән сараларҙы бойомға ашырыу буйынса Килешеүгә ҡул ҡуйылды. Республиканың бөтә райондарында ла дөйөм алғанда 500 ферма модернизацияланасаҡ.

Янғын хәүефһеҙлеге

Бурҙан ҡалһа ла, уттан ҡалмай
 
2012 йылдың башынан 23 мартына тиклем Башҡортостан Республикаһы биләмәһендә 944 янғын теркәлгән, уларҙа бөтәһе 108 кеше, шул иҫәптән 4 бала һәләк булған. (Былтыр ошо осорҙа янғындарҙа 110 кеше, шул иҫәптән 11 бала һәләк булғайны). Янғындар 46 миллион һумлыҡ матди зыян килтергән. Әйткәндәй, уҙған йылдың ошо осоро менән сағыштырғанда ут сығыу осраҡтары 20-гә кәмегән.

Элекке кеүек үк янғындарҙың күбеһе торлаҡ йорттарҙа һәм граждандар ихаталарындағы кәртә-ҡураларҙа, һарайҙарҙа сыҡҡан – 75,6 процент. Янғын сәбәптәре – ут менән һаҡһыҙ эш итеү (33%), электр ҡорамалдарын урынлаштырыу һәм эксплуатациялау ҡағиҙәләрен боҙоу (23%), мейестәрҙең төҙөк булмауы, уларҙы яңылыш урынлаштырыу (21,7%).
Айырыуса янғында кешеләрҙең күпләп һәләк булыуы аяныс. Мәҫәлән, 3 ғинуарҙа Бәләбәй районының Илкен ауылында янып киткән йортто һүндергәндә һәм һүткәндә 4 кешенең кәүҙәһе табыла. Янғын сәбәбе – йорт хужабикәһе эскән килеш үрт һалған.

Заманса технологиялар

Росреестрға сиратҡа – Интернет аша
Дәүләт теркәүе, кадастр һәм картография федераль хеҙмәте (Росреестр) үҙ эшмәкәрлегенә дәүләт хеҙмәте күрһәтеүҙең электрон төрҙәрен индереүен дауам итә һәм камиллаштыра. 2012 йылдың март айынан Росреестрҙың Интернет-порталында “Алдан яҙылыу” тип аталған яңы сервис 
эшләй башланы.

Был сервис менән файҙаланыу, йәғни күсемһеҙ милеккә һәм уның менән алыш-бирешкә хоҡуҡтарҙы дәүләт теркәүе үткәреүгә документтар тапшырыу өсөн Росреестрҙың Интернет-порталының (https://portal.rosreestr.ru) “Офистар һәм ҡабул итеүҙәр” бүлегенә инеп  алдан яҙылырға була. Артабан үҙегеҙгә кәрәкле офисты һайлағандан һуң, датаһын, ваҡытын, мөрәжәғәт итеү маҡсатын күрһәтеп, талон-саҡырыу ҡағыҙы сығарып алырға кәрәк. Был билдәләнгән ваҡытта үҙегеҙ теләгән офисҡа килеп документтарығыҙҙы тыныс ҡына тапшырыу мөмкинлеге бирә.

Саралар

Мәктәп һылыуҡайы билдәләнде
 
Беҙҙең мәктәптә уҡыусылар араһында “Семен мәктәбе һылыуҡайы–2012” конкурсы үтте. Сара йыл да уҙғарылыуына ҡарамаҫтан, үҙенсәлекле һәм ҡыҙыҡлы булды. Ойоштороусылар тарафынан  кисәнең һәр өлөшө ентекләп уйланылғанға күрә, беҙгә – конкурста ҡатнашыусыларға –  ул еңел үтте.
Быйыл гүзәлдәрҙән гүзәл, күркәмдәрҙән күркәм, оҫта ҡуллы, һәләтле 10 һылыуҡай мода, прическа, ҡул эштәре,             аш-һыу әҙерләү буйынса ярышты. Кисәнең иң үҙенсәлекле мәле конкурсанттарҙың үҙенә ярҙамға 1 – 5-се класс ҡыҙҙарын алыуы булғандыр. Улар һәр бәйгене берҙәм үтергә тейеш ине.
Конкурстың иң тулҡынландырғыс мәлен түҙемһеҙлек менән көтөп алдыҡ. Ниһайәт, “Семен мәктәбенең 2012 йылғы һылыуҡайы” исеменә 9-сы класс уҡыусыһы Алһыу Әбделмәнова лайыҡ булыуын иғлан итеп, һылыуҡайҙың күсмә тажын кейҙерҙеләр. Башҡа ҡатнашыусылар “Оҫта ҡуллы”, “Һәләтле”, “Мөләйем”, Тамашасы һөйөүен яулаусы” һ.б. номинацияға лайыҡ булды. Ә иң йәш һылыуҡай булып 1-се класс уҡыусыһы Мәҙинә Шәрипова иғлан ителде. Һәр һылыуҡайға дипломдар һәм иҫтәлекле бүләктәр тапшырылды.

Илүзә Бейешева, 9-сы класс уҡыусыһы.

Хоҡуҡ һаҡлау

“Судьяға яуаплылыҡ тойғоһо хас булыуы мөһим”

2011 йылда Баймаҡ район судында яңы федераль судья А.Ф. Искәндәров эш башланы. Һеҙҙең иғтибарығыҙға уның менән әңгәмәне тәҡдим итәбеҙ.

– Артур Фәрит улы, үҙегеҙ менән таныштырып үтмәҫһегеҙме?
– Мин 1978 йылда Өфө ҡалаһында донъяға килгәнмен. Мәктәпте тамамлағас, “Автомост” фирмаһында ябай эшсе булып хеҙмәт юлымды башланым. Артабан БДУ-ның Стәрлетамаҡ филиалында юридик белем алдым. Өфө ҡалаһында эксперт-аналитик булып, Благовещенск ҡалаһының “Полиэф” ААЙ-һында баш белгес булып эшләнем. Өйләнгәнмен, ике бала тәрбиәләйбеҙ.

1812 йылғы Ватан һуғышына - 200 йыл


Ҡарағай ҙа үҫер, ай, йәм өсөн,
Бал ҡорттары осор бал өсөн,
 Яман ирҙәр үлер, ай, мал өсөн,
Яҡшы ирҙәр үлер ил өсөн.
(башҡорт халыҡ әйтеме) 
йәки
Мәскәүгә лә керҙек беҙ,
Парижды ла күрҙек беҙ.
Француздарҙы еңгәндә
Ер емертеп йөрөнөк беҙ.
Любезники, любизар,
Маладис, маладис.
(“Любизар” - башҡорт халыҡ йыры)
Башҡорт яугирҙәре Рәсәй һағында

1556-1557 йылдарҙа үҙ иректәре менән Рәсәй дәүләтенә ҡушылып, унан һуң бигерәк тә 1798 йылда идара итеүҙең кантон системаһы индерелгәс, башҡорттарҙың хәрби бурысы даими эске һәм тышҡы хеҙмәттән ғибарәт булған. Тәүгеһе – йыл әйләнәһенә Ырымбур сик һыҙығында илдең көньяҡ-көнсығыш сиген һаҡлауға ҡайтып ҡала. 

Ил сиге - ҡаҙаҡ һәм Себер халыҡтарынан ҡурсалау өсөн махсус рәүештә төҙөлгән нығытмалар системаһы менән әйләндереп алынған була. Ул Тубыл йылғаһынан Каспий диңгеҙенә тиклем һуҙылған. Сик һыҙығы биш дистанцияға бүленеп шуларҙың Уй, Верхнеурал, Орск, Уральский дистанцияларына башҡорттар һәм мишәрҙәр йыл һайын 5-6 мең кеше ҡуйған. Башҡорттарҙың  был хеҙмәте 300 йылға яҡын дауам итеп, 1840-1850 йылдар арауығында Ҡаҙағстандың Рәсәйгә ҡушылыуынан һуң ғына туҡтатылған.
Ә башҡорттарҙың тышҡы хәрби хеҙмәте Рәсәй дәүләте алып барған бөтә һуғыш һәм хәрби хәрәкәттәрҙә ҡатнашыуҙан торған. Уларҙы һанап китһәң — байтаҡ. Балтик диңгеҙенә сығыу өсөн Швеция, Польша, Бөйөк Литва кенәзлегенә ҡаршы һуғыштар (1558-1583), Азов походы, Ҡырым һуғышы, поляк һәм швед интервенттарына ҡаршы алыштарҙа атлы полктарҙың әүҙем ҡатнашыуы билдәле.
1611-1612 йылдарҙа башҡорт атлылары Кузьма Минин һәм Дмитрий Пожарский етәкселегендәге халыҡ ополчениеһы составында поляк интервенттарынан Мәскәүҙе азат итеүҙә ҡатнаша. Ул ғына ла түгел, унан һуң тиҫтә йылдар үткәс башҡорттар К.Минин һәм Д.Пожарский һәйкәлен төҙөүгә аҡса йыйып бирә.    
XVIII быуатта Рәсәй алып барған өҙлөкһөҙ хәрби хәрәкәттәр, оҙайлы походтарҙа - Пруссияға ҡаршы Ете йыллыҡ һуғыш (1756-1763), поляк баярҙары конфедерацияһына ҡаршы һәм Балтик диңгеҙе ярҙарын ҡулға төшөрөү өсөн яуҙарҙа башҡорт яугирҙәре һәр ваҡыт әүҙем һәм ойошҡанлы рәүештә урыҫтар менән яуҙаш булған. 

27 мар. 2012 г.

Яңылыҡтар

Рәсәй тарихы йылына бағышлап
Ярат ауылының “Атайсал” һәм ағинәйҙәр клубтары Рәсәй тарихы йылына арналған “Хәтерләйбеҙ, баш эйәбеҙ” эстафетаһына ярашлы Ярат, Ғүмәр, Йәрмөхәмәт мәктәптәрендә “Иң яҡшы дәрес”, “Иң яҡшы класс сәғәте”, “Эҙләнеү эше” конкурсы иғлан итте. Еңеүселәргә премияларҙы бағыусылар – “Атайсал”, ағинәйҙәр клубтары етәкселәре һәм ағзалары, урындағы мәсеттең имам-хатибы тапшырасаҡ. Йомғаҡ 25 майҙа – Һуңғы ҡыңғырау тантанаһында яһаласаҡ.
М. Монасипов. Ярат ауылы.

Иман нурына ҡойондоҡ Сыңғыҙ ауылы мәсетендә “Иман нуры”ның төбәк конкурсы үтте. Унда Таулыҡай, Сыңғыҙ, Буранбай ауылдарынан 35 кеше ҡатнашты. Буранбайҙан 12 йәшлек Зөлхизә Усманова Гран-приға һәм төп приз – велосипедҡа эйә булды. Сараның бағыусылары – Буранбайҙан С.Усманов, Таулыҡайҙан Ф.Ҡотдосов, Сыңғыҙҙан Х.Туйсин һәм Ленин исемендәге АХК.
Айбулат Хәлилов, Сыңғыҙ клубы мөдире.

Тарих аҙналығы шәп үттеТөркмән мәктәбендә тарих аҙналығы Столыпиндың реформаларына арналды. Уҡыусылар аҙна буйы кроссвордтар систе, викториналарҙа, конкурстарҙа ҡатнашты, асыҡ дәрестәр булды. Аҙналыҡты тарих уҡытыусыһы Б.Ишморатов менән башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы З.Ҡаһарманова ойошторҙо. Ул Ҡышты оҙатыу байрамы менән тамамланды.
Фәрзәнә Гусельникова, китапханасы.

Халыҡ таланттары концерт ҡуяБеренсе Этҡол ауыл биләмәһе Рәсәй тарихы йылына арналған смотрға бай йөкмәткеле концерт программаһы әҙерләгәйне. Әлеге ваҡытта ошо программа менән Ғәҙелбай, Шүлкә, яҡын-тирә ауылдар буйлап концерт менән йөрөйбөҙ. Йыр-моң һөйөүсе таланттарҙың сығыштары тамашасы күңеленә хуш килде.
Миңлегөл Ғәлина, клуб мөдире.

Конкурстар, осрашыуҙар...Үҙәк район китапханаһында яҡташ яҙыусы Нәжип Иҙелбайҙың тыуыуына 100 йыл тулыу уңайынан  ҡала мәктәптәре уҡыусылары араһында уның шиғырҙарын яттан һөйләү конкурсы үтте. Сарала 21 уҡыусы ҡатнашты, араһында шағирҙың шиғырҙарына яҙылған  йырҙар ҙа яңғыраны. Конкурстың Гран-приһына 4-се мәктәптең 8-се “в” класы уҡыусыһы Наилә Иҫәнбаева лайыҡ булды.
Балалар район китапханаһында “Ҡурайсылар иле” китабы авторы, Б.Вәлид премияһы лауреаты, ер-һыу атамаларын өйрәнеүсе Фәниә Кәримова менән осрашыу ҙа бик фәһемле үтте.
Айгөл Иҙелбаева.

01 хәбәр итә
Ятаҡта... төтөн

Кешеләрҙең уйламай эш итеүе, йыш ҡына алама ғәҙәттәренә баш була алмауы күңелһеҙ эҙемтәләргә килтерә.
23 мартта 23 сәғәт 30 минутта Тыныслыҡ урамы, 21-се йорттоң бер бүлмәһендә ҡапыл төтөн сыға. Был урынға шунда уҡ янғын һүндереүселәр килеп етә. Һөҙөмтәлә, 4 кешенең бүлмәлә иҫерткес эсемлектәр ҡулланыуы, тәмәке тартыуы асыҡлана. Шул саҡ унда ҡуйы төтөн күтәрелә (уның сәбәбен тикшереү эштәре күрһәтәсәк). Ике кеше дауаханаға оҙатыла. Әммә уларҙың төтөндән түгел, ә иҫерткес эсемлектәрҙе оҙайлы ваҡыт ҡулланыуҙан ағыуланыуы асыҡлана.
Ҡайһы бер кешеләрҙең хәмерҙе артыҡ ҡулланыуы, ятаҡ бүлмәһендә, коридорҙа тәмәке тартыуы үҙҙәренең генә түгел, ә башҡаларҙың да ғүмерен хәүеф аҫтына ҡуйыуын онотмаһағыҙ ине.
Илдар ХӘМИТОВ,
янғын хәүефһеҙлеген күҙәтеү бүлеге инспекторы.

“Ышаныс телефоны”Үҫмер балалар һәм йәштәр араһында суицид йәки башҡа төр кризис буйынса профилактика эштәре алып барыу маҡсатында тәүлек әйләнәһенә “Ышаныс телефоны” эшләй. Шылтыратыу бушлай.
Т. 8 (347) 273-09-00.   

Тантаналар

“Булмышым менән баймаҡмын”
Үткән шәмбе Баймаҡта ҙур тантана – 1963-1969 йылдарҙа партияның Баймаҡ район комитетын етәкләгән В.С. Мәҡсүтовтың 80 йәшлек юбилейына арналған сара ойошторолдо. Райондың социаль-иҡтисади үҫешенә тос өлөш индергән оҫта етәксе, Ленин ордены кавалеры, билдәле ғалим, республикабыҙҙың арҙаҡлы шәхесен хөрмәтләргә баймаҡтар ғына түгел, ә күрше райондарҙың хакимиәт башлыҡтары, Башҡортостан ғилми-тикшеренеү ауыл хужалығы институты, Өфө дәүләт иҡтисад һәм сервис академияһы вәкилдәре, ғалимдар килгәйне. Район хакимиәте тарафынан ойошторолған был мәртәбәле сара бер тынала, күркәм үтте.

Юбилярҙы иң тәүҙә район башлығы И.Х. Ситдыҡов тәбрикләп, ҡотлау сәләмен еткерҙе. Үҙенең сығышында Илшат Хәмит улы В.Мәҡсүтовтың райондың, республиканың халыҡ хужалығы тармағын үҫтереүгә индергән өлөшөн юғары баһаланы. Һуңынан юбилярға БР Хөкүмәте Премьер-министры А.Ф. Илембәтовтың Рәхмәт хатын, Ауыл хужалығы министрлығының Почет грамотаһын тапшырҙы. Баймаҡтар исеменән иһә район тәбиғәте күренеше һүрәтләнгән картина бүләк итте.
Артабан Вилким Сабир улын Әбйәлил районы хакимиәте башлығы Р.Һ. Сыңғыҙов (ул юбилярға “Яҡтыгүл” шифаханаһына путевка бүләк итте), Сибай ҡалаһы ҡала округы хакимиәте башлығы Х.Х. Сөләймәнов ҡотланы.
Сәхнәгә бер-бер артлы В.Мәҡсүтов менән бер осорҙа эшләгән, бөгөн инде абруйлы ветерандар булып киткән А.С. Манылов, В.Б. Буранбаев, Р.Ә. Һиҙиәтуллин, А.З. Антонова, С.С. Үҙәнбаев, ғалим З.М. Хамматовтар күтәрелде, улар үҙҙәренең йылы хәтирәләре менән уртаҡлашты, юбилярға артабан да әүҙем тормош позицияһы теләне. Ҡотлау телеграммалары ла уҡып ишеттерелде.
Артабан В.Мәҡсүтовты Башҡортостан ғилми-тикшеренеү ауыл хужалығы институты хеҙмәткәре А.Р. Аҡсурин, Өфө дәүләт иҡтисад һәм сервис академияһы проректоры Ш.З. Вәлиев (ул РФ Дәүләт Думаһы депутаты А.Н. Дегтяревтың да ҡотлауын еткерҙе) тәбрикләне. Райондың ауыл хужалығы предприятиелары етәкселәре иһә  Вилким Сабир улына йылҡы бүләк итте.
Юбилейға арналған сара халыҡ ижады үҙәге, район таланттарының концерт номерҙары менән аралашып барҙы. Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәрҙәре Рауил Харрасов, Флүрә Туйсина, Руслан Хисамиев, Руслан Тимербулатовтарҙың моңло йырҙары, Вилүр Баймырҙин, Регина Иҫәнбаеваларҙың дәртле бейеүҙәре кисәгә бермә-бер йәм өҫтәне. Әйткәндәй,  сараны юғары кимәлдә ойоштороуға үҙәк район китапханаһы (улар фойела юбилярҙың тормош юлын һүрәтләгән күргәҙмә әҙерләгәйне), “Ҡомартҡы” фольклор ансамбле лә тос өлөш индерҙе.
– Ошондай күркәм сара ойошторғандары өсөн район хакимиәтенә, барлыҡ баймаҡтарға ҙур рәхмәтемде белдерәм. Күп ваҡыт үтһә лә, мин бар булмышым менән баймаҡ булып ҡалам, – тине үҙенең рәхмәт һүҙендә В.Мәҡсүтов. – Райондың уңыштарына ҡыуанам, етешһеҙлектәренә көйөнәм. Һуңғы йылдарҙа төбәктең ҙур юғалтыуҙарға дусар булыуы мине бик ныҡ борсолдора ине. Шөкөр, һуңғы осорҙа район тормошонда ыңғай үҙгәрештәр күҙәтелә. Мин ышанам, бер нисә йылдан Баймаҡ үҙен күрһәтер әле!

Азамат Мөхәмәтшин.
Автор фотоһы.

Һорау—яуап

Ноутбугым боҙолдо
Р.Йәнтүрина, Баймаҡ ҡалаһы: “Ҡалалағы бер сауҙа нөктәһенән ноутбук һатып алғайным. Ике көндән һуң боҙолдо. Магазинға кире тапшырғандан һуң уны сервис үҙәгендә ремонтлап бирҙеләр. Бер айҙан һуң тағы боҙолдо. Магазинда уны икенсегә алмаштырып биреүҙәрен талап иттем, ләкин баш тарттылар”.
Р.М. Әминева, Роспотребнадзорҙың Башҡортостан Республикаһы буйынса Сибай территориаль бүлеге белгес-эксперты: “Ноутбуктың етешһеҙлеге һатып алғандан һуң тәүге ике көндә асыҡланһа ла, ҡулланыусы хоҡуғынан файҙаланмаған. Закондың 18-се статьяһына ярашлы, техник яҡтан ҡатмарлы тауар һатып алғандан һуң 15 көн эсендә ҡулланыусы сифатлы ноутбукка алмаштырыуҙы йәки аҡсаһын ҡайтарыуҙы талап итә ала. Бының өсөн яҙма рәүештә ғариза яҙып дәғүә белдерергә кәрәк. Икенсе тапҡыр боҙолғанда ла уны алмаштырта йәки аҡсаһын ҡайтартырға мөмкин ине.
Законға ярашлы, әгәр техник яҡтан ҡатмарлы тауарҙың етешһеҙлеге һатып алғандан һуң йәки ремонттан һуң 15 көн үткәс асыҡланһа; гарантия буйынса ремонт оҙаҡҡа һуҙылһа һәм 45 көндән артып китһә; гарантия осоронда төрлө етешһеҙлектәр арҡаһында бер нисә тапҡыр ремонтланһа һәм тауар 30 көндән ашыу файҙаланылмаһа, ҡулланыусы тауарҙы алмаштырыуҙы йәки аҡсаны ҡайтарыуҙы талап итә ала”.
Л. Разгилева әҙерләне.

Коммуналь хужалыҡтарҙа

Ҡыш китергә уйламай
Ҡыш әле булһа үҙенең хакимлығынан баш тартырға уйламай. Уҙған аҙна аҙағында көндәрҙең ҡар яуып, буранлап алыуы көнкүрешебеҙгә мәшәҡәттәр генә өҫтәне. Баймаҡ торлаҡ-коммуналь хужалыҡтары, башҡа хеҙмәттәр был көндәрҙә нисек эшләне? Ҡайҙа ниндәй проблемалар булды?
Район электр селтәре. Ауылдарҙа һәм Баймаҡ ҡалаһында электр менән тәьмин итеүҙә ҙур авариялар теркәлмәгән. Ҡайһы бер урындарҙа, сымдарға епшек ҡар һырыу сәбәпле, электр энергияһында өҙөклөктәр булған.
Баймаҡ юл ремонт-төҙөлөш идаралығы. Тәү сиратта автобустар йөрөгән ауылдарға илткән юлдарҙы ҡарҙан таҙартыу маҡсатында предприятие коллективы тәүлек әйләнәһенә эшләгән. Барлығы 14 берәмек техника йәлеп ителгән.  Кисә иң төпкөл һаналған Ҡыуат, Монасип, Дәүләт ауылдарына ла юл ярылған. Бөгөн был коллективты бер генә мәсьәлә борсой: йылғалар аша һалынған торбаларҙы боҙҙан таҙартыу.
Район элемтә үҙәге. Телефон бәйләнеше буйынса етди проблемалар булмаған. Бары тик Байыш ауылында ғына, электр энергияһы һүнеү сәбәпле, бер аҙға телефон бәйләнеше өҙөлгән.
Бынан тыш район элемтә үҙәге коллективы үҙҙәренә беркетелгән ҡала урамдарын ҡарҙан таҙартыу буйынса ла етди саралар күрә: улар Кирбес, 1 Май, Почта, Ветеринар урамдарында эшләгән.
Баймаҡ ремонт-төҙөлөш идаралығы. Коллектив шәмбе һәм йәкшәмбе көндәре айырым эш графигына күсеп эшләгән. Юлдарҙы ҡарҙан таҙартыуға бөтә көс йәлеп ителгән. Шулай уҡ урамдарҙы яҡтыртыу буйынса килеп тыуған проблемалар ваҡытында бөтөрөлгән.
Авария-диспетчер хеҙмәте. Тәүлек әйләнәһенә эшләгән дежур төркөмдәр буран көндәре айырым графикка күсергә мәжбүр булған. Электр, һыу һәм канализация селтәре етди контролгә алынған. Подъездарҙы, ишек алдарын ҡарҙан таҙартыу буйынса саралар күрелгән. Бөгөн дә был хеҙмәт бурандан һуңғы эҙемтәләрҙе бөтөрөү өҫтөндә эшләй.
Водоканал” яуаплылығы сикләнгән йәмғиәт. Һуңғы бурандар һыу селтәрендәге проблемаларҙы көсәйтеп кенә ебәрҙе. Күсимов, Кудимов, Шайморатов, З.Космодемьянская, Дәүләтшина, Ҡарлы, Пименов, Коммунистик, Блюхер, Геологтар, Иҙелбай, Ирәндек, Шайморатов, С.Юлаев, Крәҫтиән урамдарында һыу колонкалары туңған. Ҡайһы бер урындарҙа был проблема әле лә хәл ителмәгән.
Бөгөн ҡаланың Әхмәтов, Юбилей урамдарындағы һыу торбаларында килеп тыуған авария эҙемтәләре бөтөрөлә.

Лилиә ТАКАЕВА.

Һөйләшеүгә саҡырабыҙ

Ат көтөүҙе тәртипкә һалыу – көнүҙәк мәсьәлә
Шәхси хужалыҡтағы йылҡы малын йәйге осорҙа көтөүҙе ойоштороу – иң актуаль мәсьәләләрҙең береһе. Был проблема бигерәк тә Урал аръяғында, шул иҫәптән Баймаҡ районында, бик киҫкен тора.
Әгәр ҙә 90-сы йылдарҙа районда 800-гә яҡын ат булһа, бөгөн тик Темәс ауыл биләмәһендә генә лә 522 баш (теркәлгәне генә) йылҡы иҫәпләнә. Әлбиттә, халыҡтың малсылыҡ тармағын үҫтереүгә ныҡлап тотоноуы ҡыуаныслы, әммә һәр нәмәлә тәртип булырға тейеш. Хәҙер ауылдарҙа быҙау, ҡаҙҙар урынына ҡарауһыҙ аттар йөрөүе ғәҙәти күренешкә әүерелде. Улар сәсеүлектәрҙе, бесәнлектәрҙе тапай, тәбиғәткә ҙур  зыян килтерә. Әйтәйек, үткән йылда ғына игенселек менән шөғөлләнгән 3-4 фермер мал тапау арҡаһында уңышын бөтөнләй йыйып ала алманы, гектарлап бесәнлектәр юҡҡа сыҡты.

Эшҡыуарлыҡ

Таулыҡай фермеры
Һуңғы йылдарҙа районда эшҡыуарлыҡ субъекттарының артҡандан-арта барыуы, халыҡтың йүнселлеккә йөҙ бороуы күҙгә ташлана. Баҙар ҡанундарына яраҡлашып, әле бер, әле икенсе яңы эш башлап ебәреүселәр һәр ауылда ла күбәйә, бының менән өҫтәмә эш урындары булдырыла, йәшәү кимәле яҡшыра. Һис шикһеҙ, был ҡыуаныслы күренеш.
Таулыҡай ауылынан Нурислам Баййегетов үҙ эшен асҡанға ҡәҙәр ауыл хужалығы производствоһында бай тәжрибә туплаған белгес. “Йылайыр” совхоз-техникумының ветеринария бүлеген тамамлағандан һуң, Ленин исемендәге хужалыҡта веттехник, ферма мөдире, Богачевкала баш ветврач булып эшләй. Бынан ике йыл элек эшҡыуарлыҡҡа тотонорға ҡарар итә  һәм райондың  ветеринария хеҙмәтенең тәҡдиме һәм ярҙамы менән Таулыҡайҙа малды яһалма ҡасырыу пункты асып ебәрә. Кәрәкле материалдар һатып алыу өсөн райондан бүленгән 58800 һум субсидия ла ярап ҡала. Бөгөн инде Нурислам Йыһанур улы был йүнәлештә иң уңышлы эшләгән крәҫтиән-фермер хужалыҡтарының береһе, уның эш тәжрибәһе район кимәлендә һәр саҡ өлгө итеп ҡуйыла.

Осрашыуҙар

Һирәктәр өлөшөнә тейгән бәхет
Флера Шәрипованың «Йырҙарым һеҙҙең өсөн» китабына фатиха бирелде
Була бит шундайҙар: үҙҙәре шул тиклем ябай, уларға барыһы ла ылыға, ә аралаша башлаһаң, унан да талантлыраҡты табыуы мөмкин түгел. Күптән түгел үҙәк район китапханаһында осрашҡан яҡташыбыҙ Флера Шәрипова ла тап шундай булып сыҡты. Күҙҙәренән моң-нур түгелгән  ханымдың шағирә, композитор, йырсы, рәссам кеүек һәләттәргә эйә булыуы уның ижад кисәһенә килгәндәрҙең барыһында ла сикһеҙ  һоҡланыу уятты. Флера ханым сығышы менән Йылайыр районынан булһа ла, Баймаҡ ҡалаһында 3-сө мәктәптә, балалар баҡсаһында эшләгән. Әлеге ваҡытта Өфө ҡалаһында йәшәй.
Флера Шәрипованың ижадын яратыусылар ул көндө “Йырҙарым һеҙҙең өсөн” исемле китабының исем туйына йыйылды. Йыйынтыҡ район типографияһында донъя күргән. Унда уның шиғырҙары, йырҙары, һүрәттәре ингән.

Хаттарҙан юлдар

Икенсе Этҡол мәҙәниәт йортонда “Ауылымдың уңған килендәре, сабыр ҡәйнәләре” исемле сара үтте. Шуныһы үкенесле, ауылда бар яҡтан өлгөлө ҡатын-ҡыҙ күп булһа ла, ҡатнашырға баҙнат итеүселәр аҙ булды. Был кисәне ойоштороуҙа мәғариф ветераны Сәлимә Хәсәнова, мәҙәниәт хеҙмәткәрҙәренең ярҙамы ҙур булыуын да билдәләгем килә. Сарала Камаловалар, Мәмбәтҡоловалар, Бүребаевалар, матур сығыш яһап, ғаилә татыулығын, үҙҙәренең оҫталығын күрһәтте. Ҡәйнә-килендәрҙең һәр береһе эшһөйәрлеге, матурлығы, нәзәкәтлеге менән айырылды. Сараны үткәрергә ярҙам иткән Гөлдәр Миҙхәт ҡыҙы Әминеваға оло рәхмәтебеҙҙе белдерәбеҙ.
Фирүзә БҮЛӘКОВА,
китапханасы.

* * *

Түбәнге Иҙрис ауылында Имен бала саҡ һәм ғаилә ҡиммәттәрен нығытыу йылы айҡанлы “Ләйсән” балалар баҡсаһында тәрбиәсе В.В. Рәхмәтуллина “Халҡыбыҙҙың йолалары” аҙналығын үткәрҙе. Уның барышында әңгәмәләр, һөйләшеүҙәр, дәрестәр уҙғарылды. Сараны йомғаҡлап, өләсәйҙәребеҙҙе саҡырып “Йолаларҙа тарих сағылышы” исемле бик фәһемле дәрес-осрашыу үтте. Уның маҡсаты—башҡорт халҡының йолалары, шөғөлө, кейемдәре, ғөрөф-ғәҙәттәре, ризыҡтары менән балаларҙы яҡындан таныштырыу ине. Башҡорт күлдәгендә килгән Фәриҙә инәй кескәйҙәрҙе милли кейемебеҙҙең атамалары менән таныштырһа, Гәүһәр, Гөлшат инәйҙәр үҙҙәренең төрлө ептәрҙән нағышлап сигелгән әйберҙәрен, ҡорамаларын күрһәтте. Сара балаларҙың моңло йырҙары, дәртле бейеүҙәре менән үрелеп барҙы.

Вәлимә Рәхмәтуллина,
тәрбиәсе.
* * *
Күсей ауылында “Ҡыҙы барҙың—наҙы бар” тигән үҙенсәлекле кисә үтте. Нәркәс Илдар ҡыҙы һәм Гөлсирен Үтәғолова, Гөлнара Әхмәт ҡыҙы һәм Рәфилә Исламғолова, Айгизә Айрат ҡыҙы һәм Дилбәр Баймөхәмәтова үҙ-ара көс һынашып, төрлө һорауҙарға яуап бирҙе, аш-һыу, ҡул эштәре буйынса ярышты. Әсәйҙәр һәм ҡыҙҙарҙың зирәклеге, һылыулығы һәр кемде таң ҡалдырҙы. Моңло йырсыларыбыҙ Вәсилә Сафина, Гөлиә һәм Рүзилә Әбдрәхимовалар уларға көс-дәрт биреп, оҫта итеп сығыш яһаны.
Беҙҙең ауылыбыҙҙа төрлө мәҙәни саралар юғары кимәлдә һәм бик матур үтә. Күсейҙәр уларҙа ҙур теләк менән ҡатнаша, сәхнәләге яҡындарының уңыштары өсөн һөйөнә. Шуға күрә киләсәктә лә беҙҙә бындай саралар йыш үтер тип ышанабыҙ    

Флүзә ҮТӘГӘНОВА,
китапханасы.

* * *

Башҡорт республика компьютер лицей-интернатында “Әгәр егет булһаң” тип аталған асыҡ класс сәғәте үтте. Унда Ғәҙелбай мәктәбенең физик тәрбиә уҡытыусыһы Рәсих Йортбәков менән хаҡлы ялда булған элекке тәрбиәсебеҙ Хөснә Рыҫбаева ҡатнашты. Егет кешегә 70 төрлө һөнәр ҙә аҙ тигән халыҡ әйтеме төп геройыбыҙға тура килеп тора. Уның Маҡтау ҡағыҙҙары, миҙалдары һәм кубоктары ошо хаҡта һөйләй. Хөснә Әнүәр ҡыҙы менән әңгәмә лә бик йәнле булды.
Гөлсөм
Баймөхәмәтова,
БРКЛИ-ның 10-сы класс уҡыусыһы.

Ҡоштар – ҡанатлы дуҫтар

Сыйырсыҡ, сыйырсыҡ!
Ояңдан осоп сыҡ!..
Йәш натуралистар станцияһы тарафынан 1 марттан ҡала һәм районыбыҙ мәктәптәрендә “Сыйырсыҡ” акцияһы иғлан ителде. Ошо уңайҙан 3-сө мәктәптә башланғыс класс уҡыусылары араһында сыйырсыҡ оялары конкурсы үтте. Уларҙың ниндәйе генә юҡ! Хатта ағас ҡыуышынан да яһап маташҡандар! Ояның матур итеп семәрләп эшләнгәне лә, хатта буялғандары ла бар. Ана, берәүһенә сыйырсыҡ ҡунаҡлаған да инде!..


Беренсе урындарҙы Дилә Дәүләтбаева (һүрәттә), Динар Баййегетов, Зөлфиә Хунафина яуланы. Иң яҡшы сыйырсыҡ оялары йәш натуралистар станцияһы тарафынан паркка, урманға ҡуйыласаҡ.

А. Ишемғужина.
Автор фотоһы.

25 мар. 2012 г.

Яңылыҡтар

Кәңәшмә
Ошо аҙнала Семеновск ауылында күсмә ултырыш үтте. Унда элекке Семеновск алтын йыуыу фабрикаһы объекттарын һәм ҡоролмаларын һүтеү һәм техноген ҡалдыҡтарын эшкәртеү тураһындағы мәсьәләләр ҡаралды. Башҡарыласаҡ эш күләме һәм ваҡыты билдәләнде.

Юл тамғалары үҙгәрә
Ҡала урамдарында бөтәһе 570 юл тамғаһы булһа, һуңғы ике аҙнала ғына тағы 10 билдә өҫтәлгән. Бөгөн С.Юлаев урамы башланған ерҙә (“Малыш” микрорайоны) “Инеү тыйыла” тигән билдә ҡуйылған. Тимәк, унан бер яҡлы ғына хәрәкәт итергә рөхсәт ителә.
Яҡын арала Әлибаев менән Коммунистик урамдар киҫешкән урында, ҡаланың 1-се мәктәбе эргәһендә светофорҙар ҡуйыласаҡ.
 
Ҡурайсы иҫтәлегенә
10 апрелдә атаҡлы ҡурайсы Ғата Зөлҡәфил улы Сөләймәновтың тыуыуына 100 йыл тулыу айҡанлы уның исемендәге сәнғәт мәктәбендә ҡурайсылар араһында төбәк конкурсы уҙасаҡ. Унда Ғ.Сөләймәновтың уҡыусылары ҡатнашасаҡ, шулай уҡ Республиканың төрлө төбәктәренән дә ҡунаҡтарҙың килеүе көтөлә.
 
Спорт
Бөгөн “Баһадир”ҙа “Өй эйәһе” кубогына волейбол буйынса турнир бара. Быйыл унда Баймаҡтан ғына түгел, күрше Әбйәлил, Бөрйән, Йылайыр, Хәйбулла райондарынан һәм Сибай ҡалаһынан да командалар ҡатнашырға теләк белдергән.

Лилиә ТАКАЕВА.
 
Килендәр һәм ҡәйнәләр
Билал мәҙәниәт йортонда "Уңған килендәр, сабыр ҡәйнәләр" исемле төбәк ярышы  үтте. Унда 8 ғаилә ҡатнашты: Билалдан Фәриҙә инәй килене Дилара, Сәрүәр инәй килене Вәсилә, Зәһинә апай килене Сәғилә, Һәмәндән Фәриҙә инәй килендәре Гөлгенә һәм Ғәлиә, Рәйлә инәй кесе килене Зимфира, Өмөтбайҙан Сәғилә инәй килендәре Вероника һәм Хәмиҙә, Күгиҙелдән Зәйтүнә апай килендәре Юлиә һәм Ләйсән, Факиһа инәй килене Миңнур менән бөтә һынауҙарҙы ла уңышлы үтеп, төрлө номинацияларҙа еңеү яуланылар.

Райхана Булатова.
 
Смотр дауам итә
Татлыбай ауыл биләмәһе халҡының 1812 йылғы Ватан һуғышына арналған концерты ҙур тәьҫораттар ҡалдырҙы. Фәйзә Юлдашбаева, Айрат Туҡтаев, Зәлиә Байбулова, Мөкәрәмә һәм Яхъя Юлдашбаевтарҙың йырҙары, Йәнйегет ауылы ҡатын-ҡыҙҙары менән ир-егеттәр ансамблдәре сығышы күңелдәргә хуш килде. Гөлнур Йәнтилинаның күргәҙмәгә ҡуйылған ҡул эштәре һоҡландырһа, сәхнәлә нәфис һүҙ менән сығыш яһауы тағы ла бер таң ҡалдырҙы. Татлыбай ауылы ҡыҙҙарының күңелле, дәртле бейеүҙәре концерттың бер сағыу биҙәге булды.

Зилә Әмирова. 

Темәс ауыл биләмәһе халҡы иғтибарына!
5 апрелдә сәғәт 2-лә Темәс ауыл мәҙәниәт йортонда Темәс ауыл биләмәһе буйынса ауыл хужалығы тәғәйенләнешендәге ер участкаларына өлөшләтә милекселектә ҡатнашыусыларҙың дөйөм йыйылышы була. Көн тәртибендә түбәндәге мәсьәләләр ҡарала:
  1. 2012 йыл өсөн аренда хаҡы түләү.
  2. Арендаға өлөшләтә милектә тороусы ер участкаларын тапшырыу шарттарын билдәләү.
  3. Эш комиссияһының яңы составын һайлау.
  4. Дөйөм милекселектән ер участкаһына сығыу маҡсатында ер өлөшө иҫәбенә бүлеү өсөн ер участкалары сиктәрен билдәләү.
  5. Төрлөләр.
Йыйылышҡа ышаныс ҡағыҙы (доверенность) менән вәкилдәрҙе йәки өлкәндәрҙе (10 кешегә тиклем) ебәрергә мөмкин.
 
Темәс ауыл биләмәһе.

Кәңәшмәләр

Хәүеф тыуҙырмаһын өсөн

21 мартта яҙғы ташҡынға һәм янғынға ҡаршы профилактик саралар алып барыу мәсьәләләре буйынса видеоселектор кәңәшмәһе үтте. Уны Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәтенең Премьер-министры А.Ф. Илембәтов алып барҙы.

Ҡотлау һүҙе

Юбилейығыҙ менән, ил уҙаманы!
 
Хөрмәтле Вилким Сабир улы!
Һеҙҙе тормошоғоҙҙағы күркәм ваҡиға  – 80 йәшлек олпат юбилейығыҙ менән ысын  йөрәктән ҡайнар ҡотлайбыҙ! Баймаҡ районының социаль-иҡтисади үҫешенә, уның абруйын күтәреүгә индергән баһалап бөткөһөҙ өлөшөгөҙ, фиҙаҡәр хеҙмәтегеҙ һәм илһөйәрлегегеҙ өсөн ихлас күңелдән рәхмәт һүҙҙәребеҙҙе еткерәбеҙ!

Районыбыҙҙың аяҡҡа баҫыу һәм нығыныу дәүеренең төрлө йылдарында уның данлыҡлы тарихын төрлө кешеләр – дөйөм эш йылъяҙмаһында үҙенә генә хас сағыу эҙ һәм ҡабатланмаҫ юлдар ҡалдырған баҫыу эшсәндәре, малсылар, сәнәғәт һәм социаль өлкә хеҙмәткәрҙәре, етәкселәр  яҙҙы. Улар араһынан айырым ғорурлыҡ һәм рәхмәт һүҙҙәре менән Һеҙҙе лә телгә алабыҙ.

Рәсми бүлек

Район Советы ултырышы үтте

Кисә халыҡ ижады үҙәгендә Баймаҡ районы муниципаль район Советының 40-сы ултырышы үтте. Ултырышты район Советы рәйесе Д.Ю. Сәйғәфәрова алып барҙы. Уның эшендә муниципаль район хакимиәте башлығы И.Х. Ситдыҡов ҡатнашты.
Көн тәртибенә алты мәсьәлә сығарылды. Иң тәүҙә 2011 йылдағы район бюджетының үтәлеше, “2012 йылға  Баймаҡ районы муниципаль районы бюджеты тураһында”ғы 357-се ҡарарына үҙгәрештәр индереү кәрәклеге тураһында хакимиәт башлығының финанс мәсьәләләр буйынса урынбаҫары Р.И. Сирғәлин сығыш яһаны. Былтыр район бюджетының 91 процентын һалымдар тәшкил итһә, ҡалған 9 проценты башҡа йыйымдар. План 112 процентҡа үтәлгән. Халыҡтың йән башына иҫәпләгәндә, алынған килем республика буйынса уртаса күрһәткестәргә ҡарағанда күпкә түбән.

Төҙөлөш

Ҡуянтауҙа яңы мәктәп буласаҡ

Ҡуянтау ауылында мәктәп төҙөлә башлауы тураһында яңылыҡты ишетеү менән шунда ашыҡтыҡ. Аңлашылалыр: һуңғы ваҡытта районда бындай күләмдәге төҙөлөш бер аҙ туҡтап торғайны. Өҫтәүенә, Ҡуянтауҙағы белем усағының авария хәлендә булыуы һәр кемдә ҙур борсолоу тыуҙыра ине. 2010 йылда уҡ бында бер ҡатлы мәктәп төҙөлә башлағайны. Ләкин, финанс булмау сәбәпле, эш туҡтап ҡалды. Бөгөн иһә төҙөлөш ҡайтанан йәнләнде. “Баймаҡ ПМК-һы” яуаплылығы сикләнгән йәмғиәт коллективы уны ҡыҫҡа ваҡытта һалып бөтөп, файҙаланыуға тапшырып, балаларҙы һөйөндөрмәксе.

– Был юлы инде уның проекты ла үҙгәрҙе, – тине ташсылар бригадаһы бригадиры Р.Ш. Ирназаров. – Тәүҙә бер ҡатлы ғына мәктәп төҙөү ҡаралһа, хәҙер иһә бында заман талаптарына яуап биргән, 80 уҡыусыға тәғәйенләнгән ике ҡатлы белем усағы буласаҡ.
Мәктәп үҙе 48х18 метр майҙанды биләһә, спорт залы ғына 24х12 метр тәшкил итәсәк. Был объект тулыһынса яңы технология талаптарына яуап биргән төҙөлөш материалдарынан һалынасаҡ.

Лилиә ТАКАЕВА.
Автор фотоһы.

Юбиляр түрҙе биҙәр

Ғүмерҙәре лә,
тыуған көндәре лә бер уларҙың...

Минең әйтер һүҙем иң ҡәҙерле кешеләрем – атайым һәм әсәйем хаҡында. Уларҙың ғәмһеҙ бала сағы ауыр һынауҙарға дусар була. Әммә аслыҡ, яланғаслыҡ, ауыр эш рухтарын һындыра  алмай, хатта киләсәктә ысын кеше булып үҫеүҙәренә булышлыҡ итә.

Кеше хеҙмәте менән матур

Заман һулышын тойоп эшләй

Баймаҡ лицей-интернатының эш тәжрибәһе һәр саҡ өлгө итеп ҡуйыла. Был юҡҡа түгел. Рәсәй Федерацияһының дөйөм белем биреү буйынса почетлы хеҙмәткәре Азамат Салихов етәкләгән инновацион уҡыу йортоноң ҡаҙаныштары байтаҡ. Азамат Әхмәҙиә улы педагогик коллективтың эшен оҫта ойоштороп ҡына ҡалмай, матди-техник базаны нығытыуға, лицей-интернат инфраструктураһын яңыртыуға тос өлөш индерә.

Мәғарифты мәғлүмәтләштереү, электрон мәғариф ресурстарын мөмкин тиклем киңерәк файҙаланыу – заман талабы. Бөгөнгө көндә лицейҙың бөтә кабинеттары ла заманса йыһазландырылған: 48 яңы компьютерҙы, 17 мультимедиа кабинетын, 2 интерактив комплексты, 20 телевизорҙы, 4 сканер, 16 принтерҙы уҡытыусылар ҙа, уҡыусылар ҙа әүҙем ҡуллана.

Белгес кәңәше

Беҙҙең маҡсат – малдың
продуктлылығын арттырыу

«Билдәле булыуынса, ауыл хужалығы продукцияһының ҙур өлөшөн ауыл халҡы шәхси ярҙамсы хужалыҡтарында етештерә. Ошондай ваҡ ауыл хужалығы етештереүселәрен берләштереүсе структуралар юҡ тиерлек йәки бик аҙ. Ошо йүнәлештә эште башларға кәрәк».
БР Президенты Р.З. Хәмитовтың БР Дәүләт
Йыйылышы – Ҡоролтайға Мөрәжәғәтнамәһенән.

Көтөүҙе яңыртыуҙы яҡшыртыу, һәр һыйырҙан йыл да һау быҙау алыу – малсылыҡ тармағын уңышлы үҫтереүҙең мөһим факторҙары. Бының иң яҡшы юлы – малды яһалма ҡасырыу.
Ғәҙәттә, беҙҙә халыҡ һыйыр һәм таналарҙы ҡасырыу өсөн сығышы билдәле булмаған һәм түбән продуктлы үгеҙҙәр файҙалана. Бындай үгеҙҙәрҙән түбән продуктлы тоҡом тыуып ҡына ҡалмай, ә төрлө йоғошло ауырыуҙар тарала. Яһалма ҡасырыу һыйырҙарҙы билдәле ваҡытта, әйтәйек, көҙгө-ҡышҡы осорҙа быҙаулатыу, һөт малын ит йүнәлешендәге үгеҙҙәрҙең орлоғо менән ҡасырыу мөмкинлеге бирә. Яһалма ҡасырыу юлы менән тыуған быҙауҙар үҙҙәренең һаулығы, тиҙ үҫеше менән айырылып тора.

22 мар. 2012 г.

Яңылыҡтар

Субсидиялар буласаҡ
Башҡортостан Республикаһы Ауыл хужалығы министрлығы приказы нигеҙендә “Баймаҡ” мәғлүмәт-консультация үҙәге хеҙмәткәрҙәре тарафынан 2011 йылдың 3 кварталында етештергән һөт өсөн дәүләт статистикаһы бүлегенә отчет тапшырыусы  ауыл хужалығы предприятиеларына субсидиялар юллауға документтар йүнәлтелде. Бер килограмм етештерелгән һөткә субсидия ставкаһы 1,77 һум тәшкил итә.

Оҙайлы ялдар көтөлә
Башҡортостан Республикаһы Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы хәбәр итеүенсә, байрам көндәре уңайынан 2012 йылдың 29 һәм 30 апреле, 1, 6 һәм 7, 8, 9 май ял көндәре булып тора.  

"Яҙғы тамсылар"
Ошо исем аҫтында Дүртөйлө ҡалаһында  республика йыр бәйгеһе уҙҙы. Унда райондан 3 кеше ҡатнашты. Сосновка мәктәбенең 8-се класс уҡыусыһы Миңлегөл Ишмөхәмәтова халыҡ йырҙарын башҡарыу оҫталығы өсөн беренсе урынға лайыҡ булды. Темәс  мәктәбенең 6-сы класында белем алған Руслан Ғәлиевҡа эстрада йүнәлешендә III дәрәжә диплом тапшырылды. Буранбай мәктәбенән Вилдан Ҡотоев та уңышлы сығыш яһаны.

Р.Ҡолһарин иҫтәлегенә
Йылайыр районының Юлдыбай ауылында милли көрәш буйынса көньяҡ-көнсығыш төбәк ярышы ойошторолдо. Ул яугир-интернационалист Рафаэль Ҡолһарин иҫтәлегенә арналды һәм Имен бала саҡ һәм ғаилә ҡиммәттәрен нығытыу йылы сиктәрендә Бөтә Донъя башҡорттары Ҡоролтайының башҡарма комитеты менән берлектә үткәрелде. Турнирҙа 6 команда ҡатнашты. Һөҙөмтәлә, баймаҡтар, турнир хужаларынан ғына ҡалышып, II урынға лайыҡ булды. Шәхси беренселектә иһә үҙ ауырлыҡтары чемпиондары Даян Ғүмәровты һәм Фәнзил Түләковты әйтеп үтергә кәрәк.

Күсмә ҡабул итеү
Татлыбай ауыл биләмәһе хакимиәтендә уҙған аҙнала халыҡты күсмә ҡабул итеү ойошторолдо. Росреестр, “Башҡортостан Республикаһы БТИ-һы”ның  Баймаҡ филиалы хеҙмәткәрҙәре, Сибай һалым инспекцияһы пай ерҙәрен, йорт яны биләмәләрен, өйҙәрҙе теркәү, күп балалы ғаиләләргә ер участкалары бүлеү кеүек һорауҙарға яуап бирҙе. Бындай  сараларҙы үткәреү халыҡ өсөн бик ҡулайлы, сөнки Баймаҡта оҙон сираттарҙа тороу кәрәкмәй.
А. ИШНАЗАРОВ.

Ҡотлайбыҙ!
РФ Пенсия фонды идараһының 2012 йылдың 15 февралендәге “Рәсәй Пенсия фонды хеҙмәткәрҙәрен бүләкләү тураһында”ғы 6(пл)-сы ҡарарына ярашлы, РФ Пенсия фонды системаһын ойоштороуға, нығытыуға һәм үҫтереүгә индергән өлөшө өсөн Баймаҡ районы һәм Баймаҡ ҡалаһындағы Пенсия фонды идаралығы начальнигы Мараканова Роза Вәлиәхмәт ҡыҙы “Рәсәй Федерацияһы Пенсия фондының почетлы хеҙмәткәре” знагы менән бүләкләнде.
* * *
Башҡортостан Республикаһының һайлау системаһын үҫтереүгә ҙур өлөш индергәне өсөн Баймаҡ районы муниципаль район Советы секретары Ишбулатов Радмир Зөбәйер улы  Башҡортостан Республикаһы Үҙәк һайлау комиссияһының Почет грамотаһы менән бүләкләнде.
* * *
Башҡарма власть һәм урындағы үҙидаралыҡ органдарында оҙаҡ йылдар намыҫлы хеҙмәте һәм райондың социаль-иҡтисади үҫешенә тос өлөш индергәне өсөн Баймаҡ районы муниципаль район Советы секретары Ишбулатов Радмир Зөбәйер улы Баймаҡ районы муниципаль район хакимиәтенең Почет грамотаһы менән бүләкләнде.

23 март—Бөтә донъя метеорология көнө

Һауа шарттарын күҙаллаусылар
 
Йыл һайын, 23 мартта, Берләшкән Милләттәр Ойошмаһының тырышлығы менән Бөтә донъя метеорология көнө үткәрелә.
Бөгөн илебеҙҙең күп кенә иҡтисад тармаҡтарының туҡтамай эшләүе, экологик хәл-торош, транспорт хәүефһеҙлеге, халыҡты тәбиғәт һәләкәттәренән һаҡлап ҡалыу метеорологтарҙың яуаплылығына, хеҙмәтен юғары кимәлдә башҡарыуына барып тоташа. Һәм, әлбиттә, кешенең сәләмәтлеге, үҙен нисек тойоуы ла һеҙҙең һауа торошон алдан дөрөҫ һәм оператив иҫкәртеүегеҙгә бәйле.
Райондың метеорология хеҙмәткәрҙәре киләсәктә лә иҡтисадыбыҙҙың үҫешенә, уның социаль өлкәһен нығытыуға ҙур өлөш индерер тип ышанам.
Уларҙы ысын йөрәктән һөнәри байрамдары менән ҡотлайым! Барығыҙға ла ныҡлы һаулыҡ, именлек, аҡ бәхеттәр теләйем!

И.Ситдыҡов,
муниципаль район хакимиәте башлығы.

Хеҙмәт ярышында еңеүселәр

Хәл яйға һалына
 

“Аҡморон” АХК-һы – райондың эре ауыл хужалығы предприятиеларының береһе. Ҡасандыр төп тармаҡтар буйынса артҡа тәгәрәгән хужалыҡта һуңғы осорҙа хәл әкренләп яйға һалына. Шуныһы үҙенсәлекле, ҡайһы бер предприятиеларҙан айырмалы рәүештә, Р.Р. Әсәнов етәкләгән коллектив хужалыҡ милкен уңға-һулға осороуға юл ҡуйманы, төп фондтарҙы, техник потенциалды һаҡлап ҡалды. Төп тармаҡтарҙың береһе булған малсылыҡта ла хәл тотороҡлана. Әйткәндәй, мал һаны һаҡланып ҡалды, бөгөн үткән осорҙағыға ҡарағанда күберәк продукция етештерелә.
Әле кооперативта мал ҡышлатыу уңышлы дауам итә, аҙыҡ етерлек. Бер үк ваҡытта яҙғы баҫыу эштәренә әҙерлек яҡшы бара: техника-агрегаттар ремонтлана, тейешле орлоҡ фонды тупланған, башҡа мәсьәләләр хәл ителә. Ғөмүмән, хужалыҡта бөгөн ыңғай үҙгәрештәр күҙәтелә.
Хужалыҡ үҙенең хеҙмәт алдынғылары менән билдәле. Һеҙ һүрәттә күргән Рәйес Райманов ана шундай уңған егеттәрҙең береһе. Бында оҙаҡ йылдар эшләү осоронда ул үҙен тик яҡшы яҡтан күрһәтте. Хужалыҡ миҙгеленең төрлө осоронда ул ремонтсы ла, малсы ла булып китә. Үткән йыл йомғаҡтары буйынса Рәйес Фәрит улы малсылар араһындағы район хеҙмәт ярышында еңеп, “Һөнәре буйынса иң яҡшыһы” исеменә лайыҡ булды.
 
А. Мөхәмәтшин.
А. Ишназаров фотоһы.

Ултырыштар

Депутаттар эш башлай
19 мартта Баймаҡ ҡала Советына һайланған өсөнсө саҡырылыш депутаттарының ойоштороу ултырышы үтте. Унда Башҡортостан Республикаһы Президенты Хакимиәтенән идаралыҡ начальнигы урынбаҫары И.Ф. Зарипов, муниципаль район хакимиәте башлығы И.Х. Ситдыҡов, район Советы секретары Р.З. Ишбулатов, Баймаҡ ҡала биләмәһе башлығы вазифаһын башҡарыусы М.Ә. Әбүбәкиров ҡатнашты.
Ултырышты Баймаҡ ҡалаһы һәм районының территориаль һайлау комиссияһы рәйесе Ш.Ш. Моталлапов асып, 4 мартта ҡала Советына депутаттар һайлау һөҙөмтәһе менән таныштырҙы.
Артабан депутаттарҙан төҙөлгән инициатив төркөм рәйесе В.Р. Хисмәтуллин ҡала Советы рәйесе вазифаһына 2-се округ депутаты Давыдов Геннадий Васильевичты тәҡдим итте. Депутаттар бер тауыштан Г.В. Давыдовты икенсе срокка ҡалдырыу тураһында ҡарар ҡабул итте. Рәйес урынбаҫары вазифаһына – 4-се округ депутаты Х.Х. Хәмитов, ә Совет секретары итеп Н.Ш. Сирбаева һайланды. Баймаҡ ҡалаһы ҡала Советы ҡарамағында дүрт комиссия төҙөлдө.
И.Х. Ситдыҡов депутаттарҙы ҡотлап, улар алдына халыҡ мәнфәғәтендә башҡарыласаҡ ҙур бурыстар ҡуйылыуын белдерҙе.  Һайлаусылар һеҙҙең өсөн тауыш биргән икән, тимәк, ышаныс күрһәтәләр, тине ул.
И.Ф. Зарипов 4 мартта үткән Рәсәй Президентын һайлауҙа Баймаҡ районы ҙур әүҙемлек күрһәтте тип белдерҙе. Рәсәйҙә, республикала алып барылған социаль йүнәлештәге программалар артабан да дауам итәсәк. Бөгөн айырыуса ауылды үҫтереү, торлаҡ йорттар төҙөү буйынса етди саралар күрелә.
Ултырыш һуңында Баймаҡ ҡала Советының өсөнсө саҡырылыш депутаттарына таныҡлыҡтар тапшырылды.

Лилиә ТАКАЕВА.

Рәсми бүлек

Район Советы ултырышы була
23 мартта сәғәт 10-да халыҡ ижады үҙәгендә
Баймаҡ районы муниципаль район Советының сираттағы ултырышы үтә.
Көн тәртибенә түбәндәге мәсьәләләр сығарыласаҡ:
  1. 2011 йыл өсөн Баймаҡ районы муниципаль районы бюджетының үтәлешен раҫлау тураһында. (Хакимиәт башлығының финанс мәсьәләләр буйынса урынбаҫары Р.И. Сирғәлиндың мәғлүмәте).
  2. Баймаҡ районы муниципаль район Советының 2011 йылдың 23 декабрендәге “2012 йылға  Баймаҡ районы муниципаль районы бюджеты тураһында”ғы 357-се ҡарарына (2012 йылдың 13 ғинуарындағы 373-сө, 2012 йылдың 3 февралендәге 378-се ҡарарҙар редакцияһында) үҙгәрештәр индереү тураһында. (Хакимиәт башлығының финанс мәсьәләләр буйынса урынбаҫары Р.И. Сирғәлиндың мәғлүмәте).
  3. 2012-2013 йылдарҙа Баймаҡ районы муниципаль районының дөйөм белем биреү учреждениелары селтәрен оптималләштереү программаһын бойомға ашырыу хаҡында. (Мәғариф бүлеге начальнигы Р.Ф. Ильясовтың мәғлүмәте).
  4. Баймаҡ районы муниципаль районының белем биреү учреждениеларын капиталь ремонтлау буйынса саралар планы тураһында. (Мәғариф бүлеге начальнигы Р.Ф. Ильясовтың мәғлүмәте).
  5. Баймаҡ районы буйынса Рәсәй Эске эштәр министрлығы бүлегенең 2011 йылдағы эшмәкәрлеге буйынса отчеты хаҡында. (Баймаҡ районы буйынса эске эштәр бүлеге начальнигы Ғ.Х. Юлдыбаевтың мәғлүмәте).
Ултырышҡа район Советы депутаттары, ҡала һәм ауыл биләмәләре башлыҡтары, хужалыҡ, ойошма, учреждение, предприятие етәкселәре, мәктәп директорҙары, балалар баҡсалары мөдирҙәре, ауыл мәҙәниәт йорттары директорҙары, ауыл участка дауаханаларының баш врачтары, полицияның участка хеҙмәткәрҙәре, киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре саҡырыла.


Иғтибар итегеҙ: «тура бәйләнеш»
Хәҙерге көндә ҡаланың ниндәй микрорайондарынан шәхси торлаҡ төҙөүгә ер участкаһы алырға була?
Шәхси торлаҡ төҙөүгә ер участкаһы алыу өсөн күпме түләргә кәрәк?
Ер участкаһы алыу тәртибен аңлатһағыҙ ине.
Башҡа кешеләрҙән нисек ер участкаһы һатып алырға?
Йорт төҙөү өсөн ер һатып алыуға әсәлек капиталын ҡулланып буламы?
Район халҡының ошо һәм башҡа һорауҙарына мәғлүмәт-аналитика һәм кадрҙар менән эшләү бүлеге тарафынан үткәрелгән “Тура бәйләнеш”тә райондың баш архитекторы Бритов Василий  Вячеславович яуап бирәсәк.
Һорауҙар менән 24 мартта сәғәт 10-дан 12-гә тиклем 2-20-23 телефонына шылтыратығыҙ. 

Осрашыуҙар

Алға, йәштәр!
 
Өфө яғыулыҡ-энергетика колледжының Баймаҡ филиалында студенттар үҙидаралығы һәм районыбыҙҙың йәштәр йәмәғәт ойошмалары активы лидерҙары осрашыуы үтте. Сарала 105-се һөнәрселек лицейы, Өфө яғыулыҡ-энергетика колледжының Баймаҡ филиалы һәм Баймаҡ ауыл хужалығы техникумы лидерҙары ҡатнашты.

Йәштәр эштәре буйынса секторҙың педагог-ойоштороусыһы Зөлфиә Сапарова етәкселегендә үткән семинар-кәңәшмәлә һәр уҡыу йортоноң активистары сығыш яһаны.
Рәсми өлөштән һуң студент егеттәр араһында “рыцарь турниры” конкурсы ойошторолдо. Унда “рыцарҙар” үҙҙәре менән таныштырҙы, батырлыҡҡа, парын табыуға, парлы бейеүгә, мушкетерлыҡҡа һ.б. һынау үтте.
Егеттәрҙән һуң һылыуҙар ярышты. 7 ҡыҙ – 7 мөғжизә – прическа яһау, сәхнәләштереү, мода күрһәтеү кеүек нәзәкәтлелек буйынса ярышҡан ҡыҙҙар араһынан  Баймаҡ ауыл хужалығы техникумының “Супер шаян килендәр” командаһы сағыу, шаян сығыштары менән беренсе урынға лайыҡ булды.
Конкурстарҙы был уҡыу йорттарының йәш таланттары сығыштары биҙәне. Сараға “Баймаҡ” ҡулланыусылар йәмғиәте (Ф.Күсеева) бағыусылыҡ ярҙамы күрһәтте.

Гөлназ Арыҫланбаева,
халыҡ ижады үҙәге методисы.
Һүрәттә: һылыуҙар ярыша.

Мәғариф

Йәш техниктарҙың уңышы
 
Сибай ҡалаһында балалар ижады буйынса фәнни-ғәмәли конференция үткәрелде. Унда Әбйәлил, Ейәнсура, Хәйбулла райондары, Сибай һәм Баймаҡ ҡалаларының йәш техниктар станцияһы, үҙәге тәрбиәләнеүселәре ҡатнашты.
Баймаҡтан үҙенсәлекле сарала 17 уҡыусы ярышты. Баймаҡ йәш техниктар станцияһы – I, Ҡуянтауҙан Владислав Әмирханов – I, 1-се мәктәптән Алина Байсарина – I, Вадим Мөхәмәтйәров – II, Таһир мәктәбенән Илназ Яҫыбаев – I, Кәрим Байраҡаев II урынды яуланы.
Шулай уҡ конференцияла әүҙем ҡатнашҡаны өсөн И.Ильясов, В.Ғибәҙәтов, Р.Ильясов, В.Земсков, Ю.Йосопов, А.Ирназаров, А.Ишарин, Д.Козлова, Н.Вәлиева, З.Килдеғошова, Ф.Әлибаев һ.б. Почет грамотаһы менән бүләкләнде.
Балаларҙы яҡшы әҙерләгән Б.Н. Ишкинин, Р.Ш. Әмирханов, Н.А. Әлибаев, Ф.Ә. Фәхрисламова ла яҡшы яҡтан билдәләнде.

Г. ИҪӘНГИЛДИНА.

Хоҡуҡ һаҡлау

Бурҙарҙың тоҙағына эләкмәҫ өсөн
 
Кеҫә телефондары беҙҙең тормошобоҙға ныҡлап үтеп инде. Хәҙерге ваҡытта был замана элемтәһе булмаған кешене һирәк осратырһың. Шул уҡ ваҡытта кеҫә телефондарына бәйле енәйәттәр ҙә арта бара.
Беҙгә мөрәжәғәт иткән граждандарҙың бәләгә тарыуында күпселек осраҡта үҙҙәре ғәйепле булып сыға. Шуларҙың иң йыш таралған сәбәптәре:
  • иҫерек булыу,
  • кешегә артыҡ ныҡ ышаныу (урамда, кафе, автобус, мәктәптәрҙә һ.б. урында таныш булмаған кешеләргә телефондарын бирәләр),
  • асығауыҙлыҡ бәләһе (телефондарын асыҡ кабинетта, магазинда һ.б. ерҙә ҡалдырып китәләр),
  • телефонды муйынса, салбар ҡайышында йөрөтөү (бындай кешеләр бурҙарҙың еңел табышына әүерелә).
2012 йылда эске эштәр бүлегенең тәүтикшереү бүлеге хеҙмәткәрҙәре кеҫә телефонын урлау буйынса өс енәйәт эшен ҡуҙғатты.
Баймаҡ ҡалаһында М. үҙенең танышы С.-тың йортонда ошондай хоҡуҡ боҙоуға бара. Енәйәтсе бер йылға шартлы рәүештә иркенән мәхрүм ителде.
Шулай уҡ ҡалала бер кеше үҙенең дуҫының кеҫә телефонына “айыу майы” һөртә. Уның да ирке шартлы рәүештә сикләнде.
Шуныһы үкенесле, ошондай хоҡуҡ боҙоуҙар йылдан-йыл арта ғына бара. Ә бит бурҙарҙан, тәү сиратта, үҙ әйберенә һаҡһыҙ булған, иғтибарһыҙ кешеләр зыян күрә. Йыш ҡына граждандар кеҫә телефонын ҡайҙа һалғанын да иҫләмәй. Шуға күрә халыҡҡа мөрәжәғәт итеп, уларҙың һаҡ һәм абай булыуын, үҙ әйберенә хужа була белеүҙәрен үтенгебеҙ килә. Шул саҡта ғына һеҙҙе күп күңелһеҙлектәр урап үтер.

Ләйсән САДЫҠОВА,
тәүтикшереү бүлеге начальнигы, полиция капитаны.

Йылы һүҙ - йән аҙығы



Уңған бухгалтер

Һай был ғүмер тигәндәрең! Ололар әйтмешләй, атҡан уҡ, аҡҡан һыу һымаҡ үтә.
Мәнсүрә Зия ҡыҙы ла мәктәп йылдарын тамамлап, ҡулына өлгөргәнлек аттестаты алып, ҙур тормош юлына аяҡ баҫыуын һиҙмәй ҙә ҡала. Ул Темәс ауылында Зөләйха Ҡотлоғужина һәм Зия Буранғоловтың дүртенсе балаһы булып донъяға килә. Атаһы ғүмер буйы механизатор булып элекке “Һәүәнәк” совхозында, ә әсәһе психоневрология интернатында санитарка булып эшләй. Бәхетле ғаиләлә 9 бала үҫә. 

Мәнсүрә Зия ҡыҙы 1977 йылда Түбә тегеү фабрикаһына эшкә килә. Шунда Рәмил Сәғит улы Мөхәмәтғәлинды осратып, өйләнешәләр. 
1978 – 1992 йылдарҙа улар Ҡаҙағстанда йәшәй. Мәнсүрә унда торлаҡ-коммуналь хужалығында эшләй. Шулай 15 йыл үткәне һиҙелмәй ҙә ҡала, ләкин тыуған тупраҡ, үҫкән ер уларҙы кире тарта. Мәнсүрә Богачевка ауылында баш бухгалтер булып эшкә урынлаша. 1997 йылда Мәнсүрә Зия ҡыҙын Сибай элеваторына бухгалтерҙың урынбаҫары итеп күсерәләр. Әкрәм Әғзәм улы Ниғмәтуллин менән ун йыл буйы иңгә-иң терәп эшләй улар. Аҙаҡ белемле, тәжрибәле кешене «Сибай» АХК-һына баш бухгалтер итеп тәғәйенләйҙәр. 

20 мар. 2012 г.

Яңылыҡтар


Юл фажиғәләренә ҡаршы
Баймаҡ ЮХХДИ-һы хеҙмәткәрҙәре балаларҙы юл фажиғәләренән йолоп ҡалыу өсөн махсус профилактик операция иғлан итте. Уның барышында мәктәптәрҙә балалар менән осрашыуҙар үткәрелә, юл хәрәкәте ҡағиҙәләре аңлатыла. ЮХХДИ хеҙмәткәрҙәре билдәләүенсә, ата-әсәләрҙең ябай ҡағиҙәләрҙе белмәүе, үтәргә теләмәүе бала өсөн насар миҫал булып тора.  

Йәш техниктар уңышы
Ошо көндәрҙә республика йәш техниктар үҙәге Рәсәй тарихы йылына арналған конкурс үткәрҙе. Баймаҡ йәш техниктар станцияһы тәрбиәләнеүселәре сарала ҡатнашып, яҡшы һөҙөмтәләр күрһәтте. 1-се мәктәп уҡыусыһы Луиза Көмөшбаева – беренсе, 2-се мәктәп уҡыусыһы Олег Новиков  икенсе урынды яуланы. Уларҙың фәнни эштәре жюри тарафынан юғары баһаланған.  

“Наркотиктарға – юҡ!“
Район хакимиәтенең йәштәр эштәре буйынса секторы йыл һөҙөмтәләре буйынса “Наркотиктарға – юҡ!” конкурсында өсөнсө урынды яулаған. Бындай профилактик сара йыл һайын йәштәр ойошмалары араһында үткәрелә. 

Яҙыусы менән осрашыу
Йәнйегет ауылында яҡташ журналист, яҙыусы Рәзилә Рыҫҡужина менән осрашыу үтте. Сарала ҡатнашҡан уҡытыусылар, мәктәп уҡыусылары Р. Рыҫҡужинаға ҡыҙыҡһындырған һорауҙарын бирҙе, яҙыусының тәүге “Әй, әттәгенәһе”тигән  китабы тураһында фекер алышты. 
Гөлсөм Мусина.

Рәйес һайланды
Ниғәмәт ауылында ауыл хакимиәте менән берлектә урындағы “Атайсал” клубының йыйылышы үтте. Ойошманың яңы рәйесе итеп ҡурайсы, Башҡортостандың атҡаҙанған мәғариф хеҙмәткәре Р.С. Хәсәнов һайланды. Йыйылышта “Хәтерләйбеҙ, баш эйәбеҙ” район эстафетаһында ҡатнашыу мәсьәләһе ҡаралды. 
Гөлбикә Кейекбаева, 
китапханасы.

Исемлек оҙонайған
Быйыл йәшәү өсөн кәрәкле һәм мөһим һаналған дарыуҙарҙың исемлеге, былтырғы менән сағыштырғанда, 29 препаратҡа артҡан. Унда 567 дарыу индерелгән.
Тәү сиратта йөрәк ҡан-тамырҙары, онкологик һәм шәкәр диабеты сирҙәрен дауалауҙа ҡулланылған препараттарға хаҡты дәүләт көйләй. Уларҙың өстән бер өлөшө сит илдеке, ҡалғаны – Рәсәйҙә йәки сит ил компаниялары менән берлектә етештерелгән дарыуҙар.
С. КЕЙЕКБИРҘИНА.

Саралар


Хәтерләйҙер уны һаман да баҫыуҙар...

... Тантаналы биҙәлгән сәхнәлә – Юрий Петровичтың портреты. Уң яҡта, экранда, данлыҡлы агрономдың тормош юлы һәм хеҙмәт ҡаһарманлығын данлаған видеофильм күрһәтелә. 
Үткән йомала Урғаҙалағы Баймаҡ ауыл хужалығы техникумының тамашалар залында БАССР-ҙың атҡаҙанған агрономы, Ленин орденлы “Йылайыр” совхозының баш агрономы Ю.П. Моряковтың иҫтәлегенә хәтер кисәһе булды. 

Сараға Юрий Петровичтың туғандары, дуҫтары, уның тәғлимәтен ҡабул иткән уҡыусылары, хеҙмәттәштәре йыйылды. Залда шулай уҡ техникумдың студенттарын күреү айырыуса ҡыуаныслы булды.
Иң башта һүҙҙе Башҡортостан Республикаһы Ауыл хужалығы министрлығының үҫемлекселек бүлеге начальнигы А.Х. Ноғоманов алды. Ул Юрий Петрович менән ғилми-тикшеренеү эштәрен бергә башҡарыуы һәм уның алдынғы эш алымдарының районда һәм республикала әүҙем ҡулланылыуын белдерҙе, дуҫының хеҙмәткә юғары ҡарашы тураһындағы иҫтәлектәре менән уртаҡлашты.  Шулай уҡ элекке “Йылайыр” совхозы ерҙәре потенциалының юғарылығы, мөмкинлектәре тураһында мәғлүмәт еткерҙе.    

Спорт


Ҡышҡы миҙгел тамам!

Уҙған шәмбе  спорт яратыусылар һәм сәләмәт ял итергә теләүселәр өсөн тәбиғәт йомарт булды. Аҙна буйы ҡары, бурандары менән көйһөҙләнеп торған һауа торошо был көнгә тынысланып, аяҙ күк, йылы көн бүләк итте. Шуға ла 17 мартта ҡышҡы спорт төрҙәренең миҙгелен тамамлау байрамы уҙыуы бик тә отошло булды.

Муниципаль район хакимиәтенең спорт һәм физик культура буйынса секторы һәм спорт мәктәбе уҙғарған сара һәр ваҡыттағыса юғары кимәлдә үтте. Был саңғысыларҙың күплегендә, уларҙың әүҙемлегендә сағылды. Ул көндө уҡыусылар, уҡыу йорттары, ауыл биләмәләре, ҡаланың хеҙмәт коллективтары спартакиада иҫәбенә эстафетала көс һынашты. Спортсылар шулай уҡ шәхси беренселектә лә сығыш яһаны.   
Боҙ өҫтөндәге саңғы юлы алдан ҡаргиҙәр ярҙамында һалынған ине. Ир-егеттәрҙең уҙышыу араһы 3 км, ҡатын-ҡыҙҙарҙыҡы 2 км тәшкил итте. Әйткәндәй, ир-егеттәр завод янындағы тауҙың  текә еренән төштө. Тап ошо урында саңғысыларҙың таҫыллығы күренде лә инде – кемдер ҡурҡмай юғары тиҙлектә шыуһа, берәүҙәр ҡолап та алды.
Һөҙөмтәлә эстафетала тәүге урындарҙы хеҙмәт коллективтары араһында Рәсәй ауыл хужалығы банкының Баймаҡтағы өҫтәмә офисы, “Баймаҡ ҡойоу-механика заводы” ААЙ-һы һәм район хакимиәте алды. Ауыл биләмәләре араһында Ҡолсора, Темәс, Ниғәмәт, уҡыу йорттарынан балалар һәм үҫмерҙәр спорт мәктәбе, лицей-интернат, 4-се мәктәп алдынғы булды. 
Ярышта йәмғеһе 24 мәктәп командаһы ҡатнашты.  Улар араһында Ҡолсора, Баймаҡ лицей-интернаты, Ярат һәм Бетерә, Үрге Иҙрис, Муллаҡай I-III урындарҙы яуланы. 
Шәхси беренселеккә килгәндә, һөҙөмтәле урындарҙы 40 йәшкә тиклемге ҡатын-ҡыҙҙар араһында Ф.Ғәлина (Ярат), З.Әминева (Темәс), Т.Байғотлина (БЛИ), 40 йәштән өлкән категорияла С.Мырҙаҡаева (Ярат), Ф.Солтанова (Һаҡмар) яуланы. Ир-егеттәр араһында 40 йәшкә тиклем Ғ.Сыңғыҙов (Ҡолсора), И.Йосопов (Ишбирҙе), А.Сыңғыҙов (Ҡолсора) һәм Х.Моталлапов (Баймаҡ), С.Намаҙҡаев (Темәс), Бикештән Р.Ишмырҙин (40 йәштән өлкән) беренсе урындарҙы алды. Уҡыусылар араһында пьедесталдың тәүге баҫҡыстарына А.Абдрахманов, Б.Әбсәләмов (Ҡолсора), А.Әхмәров (БЛИ) лайыҡ булды. Еңеүселәргә Маҡтау грамоталары, миҙалдар  тапшырылды.  

А. Сөнәғәтов.
Автор фотоһында:«Старт алдыҡ!»

Хеҙмәт коллективтарында


Йорттарға газ килә

“Газ-Сервис” асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең “Сибайгаз” филиалы халыҡты “зәңгәр яғыулыҡ” менән тәьмин итеү буйынса ҙур эштәр башҡара. Белеүебеҙсә, уҙған йылда ҡаланың күп кенә урамдарына газ килеп етте, ауылдарға ла трассалар һуҙылды.
Былтыр Баймаҡ ҡалаһында 14271 метр оҙонлоҡта газ селтәре төҙөлгән. Улар Чкалов, Горький, Азанов, Крәҫтиән, С.Юлаев, Ленин, Революция, Йолалы, Ғафури, Заманов, Фрунзе, Почта, Октябрь, Кооператив, Пролетар, Совет, Халтурин, Беренсе Май, Энергетиктар урамдарында, Рудник тыҡрығында үтте. Шулай уҡ ҡаланың Юбилей урамының 22-се “а”, Еңеү урамының 3-сө “а” һәм 3-сө “б” өс ҡатлы яңы йорттарына ла газ инде. 

Мәғариф


БДИ – ниндәй үҙгәрештәр көтә?

1 мартҡа тиклем районыбыҙҙың сығарылыш класс уҡыусылары ниндәй фәндәрҙән имтихандар тапшырасағын билдәләне. Шул уҡ ваҡытта берҙәм дәүләт имтиханын (БДИ) тапшырыуға үҙгәрештәр индерелде. Быйыл 452 бала имтихан тапшырасаҡ, шуларҙың 427-һе – 2012 йылғы сығарылыш класс уҡыусылары.

Уҡыусылар ниндәй фәндән БДИ тапшырасаҡ һуң? Рус теле – 100%, математика – 100%, йәмғиәтте өйрәнеү – 68,3%, физика – 48%, биология – 47,3%, тарих – 8,6%, география –17%, әҙәбиәт – 7,9%. 
БДИ-ның документтарын ҡарауға сикләү ҡуйыласаҡ. Тимәк, был йәшерен документтарға рөхсәте булған кешеләр уны асҡан, таратҡан өсөн яуап бирәсәк. Имтихандарҙың эш йөкмәткеһе үҙгәртелде. Уларҙың формаһы менән БДИ-ның сайтында танышырға мөмкин. Бер нисә вариант яуап тәҡдим ителгән тарих, әҙәбиәт, йәмғиәтте өйрәнеү, биология, география, информатика фәндәренән эштәр һаны ҡыҫҡартыласаҡ. Тарихтан уҡыусыға төрлө дәүерҙән бер шәхестең (уҡыусы кем тураһында икәнлеген үҙе һайлай) эшмәкәрлеген анализлаған инша яҙыу тәҡдим ителәсәк. Математиканан “Вероятность һәм статистика” бүлегенән яңы мәсьәләләр өҫтәләсәк. Информатиканың заданиелары ла үҙгәртелеп, беренсе бүлектә 18 эштән 13-кә тиклем ҡыҫартыласаҡ, ә икенсе – ҡатмарлыраҡ бүлектә, киреһенсә, 10-дан 15 эшкә тиклем күбәйтеләсәк. 

2012 – Имен бала саҡ һәм ғаилә ҡиммәттәрен нығытыу йылы


“Кесе йома – изгелек эшләү көнө...”

Йыл һайын район ҡатын-ҡыҙҙар советы үҙенең башҡарған эштәренә йомғаҡ яһай, киләсәккә пландар билдәләй. Ошо айҙа үткән семинар-кәңәшмәлә төп иғтибар эскелеккә һабышҡан әсәләргә йүнәлтелеп, Имен бала саҡ һәм ғаилә ҡиммәттәрен нығытыу йылына арналған саралар планы раҫланды. Шулай уҡ район хакимиәте башлығының беренсе урынбаҫары И.Ә. Зәйнуллин ҡатын-ҡыҙҙар советының әүҙем эшләгән президиум ағзаларын һәм рәйестәрен бүләкләне. 

“Түңәрәк өҫтәл”дә ҡатнашыусыларға: “Һеҙҙе хәҙерге ғаиләләрҙә ниндәй проблемалар борсой? Уларҙы хәл итеү юлдарын ниҙә күрәһегеҙ? “ тигән һорау бирелде.

Л.В. Хисмәтуллина, үҙәк ҡала дауаханаһының баш врачы урынбаҫары, врач-гинеколог:
– Элегерәк гинекологҡа үҫмер ҡыҙҙарҙың әсәләре лә һирәк мөрәжәғәт итә торғайны. Хәҙер бәләкәй ҡыҙыҡайҙарҙы ла алып килә башланылар. Бының сәбәбе – антибиотиктарҙы самаһыҙ  ҡулланыу. Көслө дарыуҙар айырыуса ҡыҙҙарҙың организмына бик насар тәьҫир итә. 
Икенсе борсоған мәсьәлә – үҫмер ҡыҙҙарҙың енси тормошто иртә башлауы. Элегерәк бындай кире күренеш ҡала ҡыҙҙарына хас ине. Хәҙер, киреһенсә, ауылда йәшәгән ҡыҙҙар оло тормошҡа бик иртә сума. 

Төбәк-ара бәйләнештәр


Рух көсөбөҙ – бай тарихыбыҙҙа

«Саф башҡорт рухы менән һуғарғанығыҙ өсөн рәхмәт, баймаҡтар!» — тиҙәр силәбеләр
“Рәсәй Федерацияһы башҡорттары” Башҡортостан Республикаһы дәүләт программаһы буйынса Силәбе өлкәһенең халыҡ-ара, Бөтә Рәсәй һәм төбәк конкурстары лауреаты “Айгөл” йыр һәм бейеү буйынса халыҡ ансамбле  үткән аҙнала районыбыҙҙа ҡунаҡта булды. 
Ансамбль Силәбе ҡалаһы һәм өлкәһендә иң популяр коллективтарҙан һанала. Уға нигеҙ 1959 йылда Металлургтарҙың мәҙәниәт һарайында Рәсәй Федерацияһы һәм Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, СССР-ҙың Яҙыусылар союзы ағзаһы Рамаҙан Шәғәлиев тарафынан һалынған.  Маҡсаты – сит милләттәр араһында башҡорт рухын һаҡлап ҡалыу була. Тәүҙә ул театр коллективы булараҡ ойошторолған, әммә әкренләп төрлө жанрлы ансамблгә әүерелгән. Рамаҙан Нурғәле улы  40 йылдан ашыу үҙ янына ижадҡа, йыр-моңға, бейеүгә ғашиҡ энтузиастарҙы туплай. Ансамблдең биографияһында йөҙҙәрсә кешенең тырышлығы ята, шуға күрә уларҙың сығыштарында милли рух, төрлө халыҡтарҙың мәҙәниәтенә һөйөү сағыла. Бөгөнгө көндә ансамблдең төп составын – өлкәндәр төркөмөн – ҡалала уҡып йөрөүсе студент йәштәр тәшкил итә. Улар художество етәксеһе Земфира Хәйруллина менән Баймаҡ районына сәфәргә бик теләп килгән. Уларҙы республика халыҡ ижады үҙәгенең төбәк-ара бәйләнештәр буйынса баш белгесе Рөстәм Баһаув оҙатып йөрөнө. 

Тәүге көн
Силәбеләр Баймаҡ ҡалаһы, урындағы тарих һәм крайҙы өйрәнеү музейы менән танышты. Темәс буйлап сәйәхәт ҡунаҡтар хәтеренә айырыуса ныҡ уйылғандыр, моғайын. Алға йүгереп булһа ла шуны әйтеп китеү урынлы булыр: һуңғы көндәрҙә тәьҫораттары менән ҡыҙыҡһынғанда ансамблдең  элекке етәксеһе, бейеүсе, концертты алып барыусы Инвир Хисаметдинов: “Темәс ауылының Башҡортостандың тәүге баш ҡалаһы булыуын мин  белмәнем. Бында килгәс, үҙемде ысын тарихтың үҙәгендә тороуымды аңланым”, – тип тетрәнеүен йәшермәне. 
Шулай итеп, Темәс ауылында сәфәр тыуған яҡты өйрәнеү музейынан башланды. Тантаналы ҡаршы алып, ерлегебеҙҙең ғорурлығы һаналған Әхмәт-Зәки Вәлидиҙең бюсына сәскәләр гөлләмәһе һалғандан һуң, ҡунаҡтар музейға үтте. Директоры Рәмилә Әбсәләмова Темәс ауылының тарихы, музей, бындағы тарихи сыуалыштар тураһында ентекле итеп һөйләне. Уның һүҙҙәре, үткәнебеҙҙе сағылдырған  милли кейемдәр, көнкүреш әйберҙәре, ҡоралдар, тарихи геройҙарыбыҙҙы сағылдырған балауыҙ һындар – барыһы ла заманыбыҙҙың төрлө осорҙарына алып китте. Әйтерһең дә, ваҡыт машинаһына ултырып сәйәхәт итергә сыҡҡанбыҙ. Бында нисәнсе тапҡыр булыуыма ҡарамаҫтан, шәхсән үҙем һәр ваҡыт тетрәнеү кисерәм. Былтыр Сибай сәнғәт колледжы студенттары бүләк иткән картиналар Темәс ауылында булып үткән дауыллы йылдарҙы тағы бер тапҡыр күҙ алдына баҫтырҙы. Ошондай уҡ тойғоларҙы ҡунаҡтарҙың йөҙҙәрендә лә уҡыным. Музейҙың өлкән ғилми хеҙмәткәре Зәбир Үтәбаев боронғо балаҫ һуғыу станогының бер нисә предметынан, интернеттан һыҙмаларға ҡарап, балаҫ һуғыу станогы эшләгән. Үҙе ошо станокта төҫлө тауар киҫәктәренән балаҫ һуғып күрһәтте. Ҡыҙығып китеп ҡунаҡтар үҙҙәре лә был эшкә тотоноп ҡараны. 

Артабан Темәс музыка мәктәбенә юлланған ҡунаҡтар ауылдың бер күрке булып тау башында нурланып ултырған мәсетте лә урап үтмәне. Ә музыка мәктәбендә улар вокал буйынса оҫталыҡ дәресе ҡараны. Фортепиано буйынса педагог Әлфиә Нурмөхәмәтова ярты сәғәт эсендә уларға башҡорт халыҡ йыры “Азамат”ты башҡарырға өйрәтте. Силәбеләрҙең һәр өйрәткәнде тырышып-тырмашып ҡабул итеүҙәре, һеңдереп ҡалырға тырышыуҙары һоҡландырҙы. Артабан ансамбль “Урал” мәҙәниәт йортонда Темәс халҡына үҙҙәренең матур, сағыу сығыштарын бүләк итте. Төрлө халыҡтарҙың бейеүҙәре араһында татар, мари, испан, ирланд бейеүҙәре бар ине. “Башҡортостан – тыуған илем”, “Йәйләүсе”, “Аҡҡоштар” исемле башҡорт бейеүҙәре юғары кимәлдә, бигерәк тә рух күтәренкелеге менән башҡарылып, тамашасы күңелен арбаны. Тамаша һуңында “Темәс” тарих-мәҙәни үҙәктең директоры Нур Ҡолмурзин силәбеләргә Рәхмәт хаты, Темәстең тарихи урындарының фотокомпозицияһын бүләк итте.

Икенсе көн
Ғата Сөләймәнов исемендәге сәнғәт мәктәбе ҡунаҡтарҙы ҡолас йәйеп ҡаршы алды. Директоры Александр Бондарев  мәктәптең ойошторолоу тарихы, бүлектәре, филиалдары, тәрбиәләнеүселәрҙең уңыштары менән таныштырҙы. Ҡурай бүлеге педагогы Ирек Мырҙаев ҡурай буйынса оҫталыҡ дәресе тәҡдим итте. Ҡурай сәскәһенән ҡурайҙы нисек эшләргә, уны ауыҙға нисек терәргә, һыҙғыртырға өйрәтте. Төбәгебеҙҙең билдәле ҡурайсыларының береһе Ғата Сөләймәновтың был музыка ҡоралын профессиональ кимәлгә сығарыуы, Өфө сәнғәт училищеһында ҡурай бүлеге асыуы хаҡында һөйләне. Милли музыка инструментының төрҙәре менән таныштырҙы. Шпон ҡурайҙы Сибай ҡалаһында Салауат Баймөхәмәтов исемле кеше эшләй икән. Ирек Марат улы башҡорт халыҡ көйө “Урал”ды, ә тәрбиәләнеүсеһе, йәш музыканттарҙың республика конкурсында икенсе урын яулаған  Илнур Әҙелғужин башҡорт халыҡ көйө “Таштуғай”ҙы башҡарҙы. Ҡурайҙы баян менән дә, думбыра менән дә башҡарып булыуын күрһәттеләр. Октябрьскийҙа үткән республика ҡурайсылар конкурсында икенсе урын яулаған Ғата Сөләймәнов исемендәге ҡурайсылар ансамбле исеменән Ирек Марат улы ике тәрбиәләнеүсеһе менән өс тауышҡа “Ҡазанды алыу маршы”н уйнап ишеттерҙе. 
Оҫталыҡ дәресенән һуң силәбеләр ҡыҙыҡһындырған һорауҙарын яуҙыра ла башланы. “Татарҙарҙың ҡурайы башҡорттарҙыҡынан нимәһе менән айырыла?” – тигән һорауға халыҡ ижады үҙәгенең төбәк-ара бәйләнештәр буйынса баш белгесе, ҡурайсы Рөстәм Баһаув былай тип яуап бирҙе: “Бындай ҡурай тик Башҡортостанда ғына бар, ул Татарстанда үҫмәй. Хатта орлоғон сәскән хәлдә лә ул бөтә ерҙә лә сыҡмай. Уны Ғафури районы Сәйетбаба ауылында йәшәүсе Илһам Байбулдин ғына сәсеп үҫтерә алды. Шуға күрә татарҙарҙың ҡурайы юҡ. Ҡурайға оҡшаш туйдук тигән үлән бар, ул да Ҡаҙағстанда ғына үҫә”. Артабан ул һөргөндә саҡта олатайҙарыбыҙҙың миләш ағасынан, һуғыш ваҡытында немец самолеттарының көпшәһенән ҡурай эшләүе хаҡында мауыҡтырғыс итеп бәйән итте. “Әгәр күңел һорай икән, тимерҙән дә ҡурай эшләп була. Һуғышта немец самолетын күрһәләр: “Ана, ҡурай осоп бара!” тип шаяртҡандар”, – тип көлдөрҙө. Ул ҡурай тартҡанда нисек дөрөҫ тын алырға өйрәтте, у-шу алымын өйрәнеү менән сағыштырҙы. Ҡурайға ҡыҙыҡһыныу уянған силәбеләр күмәкләшеп уны һыҙғыртырға керештеләр. 
Артабан улар Сибай ҡалаһының, Иҫке Сибай мәктәбенең музейҙары менән танышты. Музыка мәктәбенең “Атайсал” өлгөлө ансамбленең сағыу сығыштарын ҡараны.

Өсөнсө көн
Ғ.Сөләймәнов исемендәге сәнғәт мәктәбенең думбыра буйынса педагогы Луиза Иҫәнғолованың оҫталыҡ мәктәбе лә силәбеләрҙә ҙур ҡыҙыҡһыныу уятты. Уларҙы думбырала замана көйҙәрен уйнап буламы икәнлеге ҡыҙыҡһындырҙы. Сәнғәт мәктәбе тәрбиәләнеүселәренең иң заманса көйҙәрҙе лә “думбырҙатыуы” уларҙа һоҡланыу уятты.
Сыңғыҙ ауыл клубында  Буранбай мәктәбенең Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәғариф хеҙмәткәре Зарифа Аралбаева етәкләгән “Еҙ үксә” өлгөлө бейеү ансамбле менән “Айгөл” халыҡ бейеү ансамбленең тәжрибә уртаҡлашыу сараһы бик тә фәһемле булды. “Еҙ үксә”ләр Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре Йәүҙәт Бикбирҙин һалған “Ҡара юрға” коллектив бейеүен башҡарҙы. Зарифа Аралбаева был бейеүҙе силәбеләргә өйрәтте. Был ижади мәл уларға ла бик оҡшаны – ҡыҙҙар айырым, егеттәр айырым “ҡара юрға” хәрәкәттәрен өйрәнде. 
Артабан буранбайҙар менән силәбеләр бергә бик матур йөкмәткеле концерт тамашаһы күрһәтте. 

Дүртенсе көн
Баймаҡ ауыл хужалығы техникумы ла ҡунаҡтарҙы ихлас ҡаршы алды. Бында ла урғаҙаларҙың “Йәйғор” бейеү ансамбле менән силәбеләр аралаштырып шәп концерт ҡуйҙы.
Бейегән һайын бейеге килә, тигәндәй, дүрт көн буйы йыр-моң менән һуғарылып, урындағы бейеүҙәрҙе ҡарап туймаған “Айгөл” халыҡ ансамбле артистары яңы хәрәкәттәр өйрәнеп,  тағы ла матур бейеүҙәр ҡуйыу ниәте менән тыуған яҡтарына юлланды.

Земфира Хәйруллина, ансамблдең художество етәксеһе:
 – Башҡортостан Республикаһының Мәҙәниәт министрлығы менән ныҡлы бәйләнеш тотабыҙ. Бөгөнгө сәфәребеҙ – уларҙың ҡаҙанышы. 

Мин ансамбль менән 15 йыл етәкселек итәм. Ике йыл элек уның 50 йыллыҡ юбилейын билдәләнек. Ансамблгә йөрөгән йәштәр үҙҙәре мәҙәниәт һарайын килеп табып, әлеге ваҡытта ҙур теләк менән бейергә өйрәнә, ял ваҡыттарын үткәрә. Күпселек өлөшөн Арғаяш, Ҡоншаҡ райондарынан килгән йәштәр тәшкил итә. Металлургия комбинатына эшкә килгәндәр араһында йыр-моңға һәләте булғандарҙы тиҙ генә эләктереп алып, үҙебеҙгә йәлеп итәбеҙ. Ансамбль ике төркөмдә 70 ағзанан ғибәрәт.  Балалар төркөмөнә 5 йәштән алып йөрөйҙәр. Төрлө конкурстарҙа ҡатнашабыҙ. Былтыр “Байыҡ” телевизион фестивалендә беҙҙекеләр ҙә сығыш яһаны. 
Баймаҡта шул тиклем оҡшаны. Мәҫәлән, беҙ бейеү ансамбле һаналабыҙ бит инде, ә беҙгә вокал буйынса оҫталыҡ дәресе күрһәттеләр. Шул тиклем оҡшаны. Егеттәр, ҡыҙҙар: “Их, әҙ генә булды шул!” – тип үкенде. Беҙ “Азамат” халыҡ йырын өйрәндек. Бер көн бер халыҡ йырын, икенсе көн икенсе йырҙы өйрәнергә ине! Был йырҙы быға тиклем ишетмәгәндәр икән. Тимәк, киләсәктә улар уны ишетеп ҡалһа, шунда уҡ Баймаҡты иҫкә төшөрәсәк. Ҡурай, думбыра буйынса оҫталыҡ дәрестәре лә шундай оҡшаны. Көн һайын булһа ине, тиҙәр. Сыңғыҙҙа, Урғаҙала бейеү буйынса тәжрибә уртаҡлашыу бик ҡыҙыҡ булды.

Айгөл Иҙелбаева.
Автор фотолары.